Edukira joan

Gualta

Wikipedia, Entziklopedia askea
Gualta
Kataluniako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Katalunia
ProbintziaGironako probintzia
EskualdeaBaix Empordà
AlkateaJaume Fontdevila Tarabal
Izen ofizialaGualta
Posta kodea17257
INEk ezarritako kodea17081
HerriburuaGualta
Geografia
Koordenatuak42°01′49″N 3°06′17″E / 42.030277777778°N 3.1047222222222°E / 42.030277777778; 3.1047222222222
Mapa
Azalera9 km²
Altitudea15 m
MugakideakTorroella de Montgrí, Fontanilles eta Ullà
Demografia
Biztanleria438 (2025)
alt_left 172 (%39,4) (%60,6) 265 alt_right
Dentsitatea49 bizt/km²
Etxebizitzak50
MatrikulaGI
Hizkuntza ofizialakatalan
gualta.cat

Gualta Kataluniako udalerria da, Baix Empordà eskualdean eta Gironako probintzian kokatua. Azken erroldaren arabera 438 biztanle zituen 9 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Torroella de Montgrí, Fontanilles eta Ullà.

Mapa
Gualta eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Biztanleriaren tamainaUrtea15020025030035040045050017001750180018501900195020002050GualtaBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 265 gizon, 172 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
100+
 
0.58
0.00
 
95-99
 
0.58
0.75
 
90-94
 
1.16
0.75
 
85-89
 
2.33
3.02
 
80-84
 
2.91
2.26
 
75-79
 
2.33
6.42
 
70-74
 
4.07
3.77
 
65-69
 
4.07
8.68
 
60-64
 
8.14
10.19
 
55-59
 
9.88
10.94
 
50-54
 
9.30
7.17
 
45-49
 
8.14
7.92
 
40-44
 
8.72
3.02
 
35-39
 
6.40
4.15
 
30-34
 
5.23
7.55
 
25-29
 
3.49
7.17
 
20-24
 
4.65
4.53
 
15-19
 
5.23
4.91
 
10-14
 
4.65
4.91
 
5-9
 
3.49
1.89
 
0-4
 
4.65
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 25,4 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 30,8) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 2,7 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 34,1 —probintzian % 27,3—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Gironako mapa
Udal
Prob
Erki
Esta
Udalerri berean · % 25,4Probintzia berean · % 24,3Erkidegoan · % 13,5Beste erkidegoa · % 2,7Estatutik kanpo · % 34,1
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 149 biztanleren artean, gehienak Amerikan jaioak dira (% 43)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Kolonbia, Maroko, Gambia dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Afri
Amerika · % 43Europa · % 20,1Afrika · % 36,9
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
33
Kolonbia
19
17
Maroko
8
14
Gambia
1
6
Errumania
6
8
Senegal
0
5
Frantzia
0
3
Lituania
2
4
Aljeria
0
1
Herbehereak
2
0
Errusia
2
1
Honduras
1
0
Mexiko
2
1
Venezuela
1
0
Ameriketako Estatu Batuak
1
0
Argentina
1
0
Bolivia
1
0
Erresuma Batua
1
1
Ginea
0
0
Kuba
1
1
Mauritania
0
1
Peru
0
1
Portugal
0
0
Ukraina
1
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 304 etxebizitza zeuden: 133 (% 43,8) nagusiak eta 171 (% 56,2) ez-nagusiak.[4] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 15 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 84 plazarekin (5,6 plaza etxebizitzako).[5]

304etxebizitza
133etxegune
15etxebizitza turistiko (2026) Gironako mapa

Etxebizitza multzoa Gironako mapa

133
171
Etxebizitza nagusia (133)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (171)

Guztira 133 etxegune zeuden, eta horietatik 27 (% 20,3) pertsona bakarrekoak ziren.[6]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 127
2 pertsona38
3 pertsona19
4 pertsona23
5 edo gehiago26

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 378 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 33,1 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 22,8; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 29,4; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 14,8.[7] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 33,3 zen 2021ean eta % 33,1 2024an; beraz, ia aldatu gabe mantendu zen. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 14,9 izatetik % 14,8 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 41,4 ziren, eta gizonen artean % 27,4; 14,0 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 9,9 eta gizonen % 18,1 ziren.

378biztanle 15 urte edo +, 2024
% 33,1goi-mailako ikasketak−0,3 puntu 2021etik mapa
% 14,8lehen hezkuntza edo gutxiago−0,1 puntu 2021etik mapa
% 14,8
% 29,4
% 22,8
% 33,1
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 14,8Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 29,4Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 22,8Goi-mailako ikasketak · % 33,1
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Gironako mapa
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Gualta, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak125% 33,162% 27,463% 41,4
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa86% 22,846% 20,440% 26,3
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)111% 29,477% 34,134% 22,4
Lehen hezkuntza edo gutxiago56% 14,841% 18,115% 9,9
Guztira378% 100,0226% 100,0152% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Gualta, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 33,3% 24,9% 26,8% 14,9369
2022% 35,6% 21,6% 29,3% 13,5379
2023% 33,9% 21,9% 30,0% 14,1383
2024% 33,1% 22,8% 29,4% 14,8378
500 biztanletik beherako udalerrietan, INEk ikasketa-maila lau multzo nagusitan baino ez du argitaratzen, eta ez du jaiolekuaren araberako daturik ez ikasten ari direnei buruzkorik ematen.
9 km²-ko azalera du.

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 16.153 euro-koa zen[8], eta etxegune bakoitzeko 52.000 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (15.130 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) gainetik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 20.650 euro zen. Errenta gordina 20.475 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 57,1[9]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 17,4), beste diru-sarrerak (% 21,6), langabezia-prestazioak (% 1,5), beste prestazioak (% 2,5).

57%
17%
22%
Soldata · % 57,1Pentsioak · % 17,4Langabezia · % 1,5Beste prestazioak · % 2,5Beste sarrerak · % 21,6
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[10][oh 1]. Udalerrian indizea 33,3 da, probintziakoaren (30,5; Gironako mapa) gainetik eta Espainiakoaren (31,9) gainetik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,2 da, probintziakoaren (2,6; Gironako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (2,6) azpitik.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Gualta udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 175 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 46,8; gainerako % 53,2 inaktibo zeuden.[11] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 6,3 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 46,6 zen eta emakumezkoena % 47,0; langabezia-tasa, aldiz, % 2,9 eta % 11,3 zen, hurrenez hurren.[11]

Okupatuen kopurua 169 zen 2023ean, 2021eko 164etik gora.[12] Emakumeek okupatuen % 35,5 osatzen dute, eta gizonek % 64,5.

169okupatu, 2023+% 3,0 2021etik
% 35,5emakumeak okupatuen artean
% 46,8jarduera-tasa, 2024
% 6,3langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 43,9
% 53,2
Okupatuak · % 43,9Langabeak · % 2,9Inaktiboak · % 53,2
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Gualta, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak164% 43,9101% 45,363% 41,7
Langabeak11% 2,93% 1,38% 5,3
Inaktiboak199% 53,2119% 53,480% 53,0
Guztira374% 100,0223% 100,0151% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 63,9), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 21,3), industria (% 7,7) eta eraikuntza (% 7,1).[12]

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Gironako mapa
% 21,3
% 63,9
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 21,3Industria · % 7,7Eraikuntza · % 7,1Zerbitzuak · % 63,9

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 44,4; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 34,9), eta oinarrizko okupazioak % 18,3.[13] Sexuaren arabera, gizonen artean langile kualifikatuak dira nagusi (% 45,0), eta emakumeen artean goi eta erdi maila (% 45,0).

% 34,9
% 44,4
% 18,3
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 34,9Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 44,4Oinarrizko okupazioak · % 18,3Ez dago jasota · % 2,4
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Gualta, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak59% 34,932% 29,427% 45,0
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak75% 44,449% 45,026% 43,3
Oinarrizko okupazioak31% 18,325% 22,96% 10,0
Ez dago jasota4% 2,43% 2,81% 1,7
Guztira169% 100,0109% 100,060% 100,0

Okupatuen % 74,6 besteren konturako langileak dira, eta % 25,4 norberaren konturakoak.[14]

% 25,4
% 74,6
Norberaren kontura · % 25,4Besteren kontura eta beste egoera bat · % 74,6
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Gualta, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura43% 25,429% 26,614% 23,3
Besteren kontura126% 74,680% 73,446% 76,7
Guztira169% 100,0109% 100,060% 100,0

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 15 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 414 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[15][oh 2]. Udalerriaren azalera 9 km² denez, NAE lurraldearen % 46 da[16]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 55,5 lur goldagarria (230 ha, 13 ustiategitan), % 44,5 arbolak (184 ha, 14 ustiategitan), berotegiak edo babes garai irisgarriak (0,06 ha, ustiategi batean) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,04 ha, 2 ustiategitan)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
46%
54%
NAE · 414 ha (% 46)Gainerako azalera · 486 ha (% 54)
NAE, lur-erabileraren arabera
55%
44%
Lur goldagarria · 230 ha (% 55,5)Arbolak · 184 ha (% 44,5)Baratzeak · 0,04 ha (< % 0,1)Berotegiak · 0,06 ha (< % 0,1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 234 gidari zeuden erroldatuta: 143 gizon (% 61,1) eta 91 emakume (% 38,9)[17]. Biztanleen % 53,5 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 605 ibilgailuk osatzen zuten: 294 turismo, 106 furgoneta, 70 motozikleta, 64 kamioi eta 25 ziklomotor[17]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 673 turismokoa zen, probintziako (523) eta Espainiako (525) batez bestekoen gainetik.

Turismoen batez besteko adina 13 urtekoa zen; turismoen % 7,8k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 23,5k 25 urte baino gehiago[17]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 51,4 diesel zen eta % 46,9 gasolinazko; 7 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 1,2; probintzian % 1,1). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 4,6k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 40,4k ez zuen etiketarik[oh 4].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
32%
23%
40%
0 etiketa · 10 (% 1,7)ECO · 17 (% 2,9)C etiketa · 185 (% 31,7)B etiketa · 136 (% 23,3)Etiketarik gabe · 236 (% 40,4)
Turismoak, adinaren arabera
15%
21%
32%
23%
< 4 urte · 23 (% 7,8)4–8 urte · 45 (% 15,3)8–15 urte · 62 (% 21,1)15–25 urte · 95 (% 32,3)≥ 25 urte · 69 (% 23,5)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Girona.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Girona.tab.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak» Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  7. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  8. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Girona.tab.
  9. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Girona.tab.
  10. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  11. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  12. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  13. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  14. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  15. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Girona.tab (Wikimedia Commons).
  16. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q13472.
  17. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Girona.tab (Wikimedia Commons).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Katalunia
 Artikulu hau Kataluniako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Gualta&oldid=11785102"(e)tik eskuratuta