Edukira joan

Cistella

Wikipedia, Entziklopedia askea
Cistella
Kataluniako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Katalunia
Eremu funtzionalaComarques Gironines
EskualdeaAlt Empordà
AlkateaEnric Gironella i Colomer
Izen ofizialaCistella
Posta kodea17741
INEk ezarritako kodea17051
HerriburuaCistella
Geografia
Koordenatuak42°16′07″N 2°50′50″E / 42.268666°N 2.847355°E / 42.268666; 2.847355
Mapa
Azalera25,6 km²
Altitudea130 m
MugakideakTerrades, Vilanant, Navata, Lladó eta Cabanelles
Demografia
Biztanleria283 (2025)
alt_left 140 (%49,1) (%50,9) 145 alt_right
Dentsitatea11 bizt/km²
Etxebizitzak40
MatrikulaGI
Hizkuntza ofizialakatalan
cistella.cat

Cistella Kataluniako udalerria da, Alt Empordà eskualdean eta Gironako probintzian dagoena. Azken erroldaren arabera 283 biztanle zituen 25,6 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Terrades, Vilanant, Navata, Lladó eta Cabanelles.

Mapa
Cistella eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Biztanleriaren tamainaUrtea200400600800100017001750180018501900195020002050CistellaBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 145 gizon, 140 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
100+
 
0.00
0.00
 
95-99
 
0.71
0.69
 
90-94
 
0.71
2.07
 
85-89
 
3.57
2.76
 
80-84
 
7.14
4.83
 
75-79
 
2.86
6.21
 
70-74
 
5.00
8.28
 
65-69
 
6.43
9.66
 
60-64
 
5.71
6.90
 
55-59
 
10.00
3.45
 
50-54
 
7.86
9.66
 
45-49
 
7.86
8.28
 
40-44
 
5.71
5.52
 
35-39
 
2.86
8.28
 
30-34
 
6.43
1.38
 
25-29
 
4.29
5.52
 
20-24
 
8.57
8.97
 
15-19
 
2.86
3.45
 
10-14
 
3.57
3.45
 
5-9
 
5.71
0.69
 
0-4
 
2.14
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 32,3 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 30,8) gainetik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 5,3 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 10,5 —probintzian % 27,3—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Gironako mapa
Udal
Prob
Erki
Esta
Udalerri berean · % 32,3Probintzia berean · % 34Erkidegoan · % 17,9Beste erkidegoa · % 5,3Estatutik kanpo · % 10,5
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 30 biztanleren artean, gehienak Europan jaioak dira (% 46,7)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Kolonbia, Frantzia, Peru dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Afri
Amerika · % 43,3Europa · % 46,7Afrika · % 10
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
4
Kolonbia
3
1
Frantzia
3
1
Peru
2
3
Senegal
0
1
Bulgaria
1
1
Errumania
1
1
Herbehereak
1
1
Alemania
0
1
Ameriketako Estatu Batuak
0
0
Argentina
1
1
Erresuma Batua
0
1
Norvegia
0
1
Venezuela
0
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 187 etxebizitza zeuden: 114 (% 61,0) nagusiak eta 73 (% 39,0) ez-nagusiak.[4] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 3 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 18 plazarekin (6 plaza etxebizitzako).[5]

187etxebizitza
114etxegune
3etxebizitza turistiko (2026) Gironako mapa

Etxebizitza multzoa Gironako mapa

114
73
Etxebizitza nagusia (114)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (73)

Guztira 114 etxegune zeuden, eta horietatik 28 (% 24,6) pertsona bakarrekoak ziren.[6]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 128
2 pertsona37
3 pertsona24
4 pertsona18
5 edo gehiago7

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 263 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 41,1 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 21,7; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 27,4; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 9,9.[7] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 36,8 zen 2021ean eta % 41,1 2024an; beraz, 4,3 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 12,8 izatetik % 9,9 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 46,2 ziren, eta gizonen artean % 36,1; 10,1 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 9,2 eta gizonen % 10,5 ziren.

263biztanle 15 urte edo +, 2024
% 41,1goi-mailako ikasketak+4,3 puntu 2021etik mapa
% 9,9lehen hezkuntza edo gutxiago−2,9 puntu 2021etik mapa
% 9,9
% 27,4
% 21,7
% 41,1
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 9,9Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 27,4Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 21,7Goi-mailako ikasketak · % 41,1
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Gironako mapa
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Cistella, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak108% 41,148% 36,160% 46,2
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa57% 21,726% 19,531% 23,8
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)72% 27,445% 33,827% 20,8
Lehen hezkuntza edo gutxiago26% 9,914% 10,512% 9,2
Guztira263% 100,0133% 100,0130% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Cistella, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 36,8% 21,2% 29,2% 12,8250
2022% 39,7% 22,1% 27,0% 11,2267
2023% 40,0% 20,4% 27,5% 12,1265
2024% 41,1% 21,7% 27,4% 9,9263
500 biztanletik beherako udalerrietan, INEk ikasketa-maila lau multzo nagusitan baino ez du argitaratzen, eta ez du jaiolekuaren araberako daturik ez ikasten ari direnei buruzkorik ematen.
25,55 km²-ko azalera du.

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 17.502 euro-koa zen[8], eta etxegune bakoitzeko 44.149 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (15.986 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) gainetik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 25.200 euro zen. Errenta gordina 21.719 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 55[9]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 19,8), beste diru-sarrerak (% 21,1), langabezia-prestazioak (% 1,3), beste prestazioak (% 2,8).

55%
20%
21%
Soldata · % 55Pentsioak · % 19,8Langabezia · % 1,3Beste prestazioak · % 2,8Beste sarrerak · % 21,1
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[10][oh 1]. Udalerrian indizea 25,4 da, probintziakoaren (30,5; Gironako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (31,9) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,4 da, probintziakoaren (2,6; Gironako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (2,6) azpitik.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Cistella udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 152 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 58,2; gainerako % 41,8 inaktibo zeuden.[11] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 9,2 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 59,5 zen eta emakumezkoena % 56,9; langabezia-tasa, aldiz, % 6,4 eta % 12,2 zen, hurrenez hurren.[11]

Okupatuen kopurua 137 zen 2023ean, 2021eko 122etik gora.[12] Emakumeek okupatuen % 46,7 osatzen dute, eta gizonek % 53,3.

137okupatu, 2023+% 12,3 2021etik
% 46,7emakumeak okupatuen artean
% 58,2jarduera-tasa, 2024
% 9,2langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 52,9
% 41,8
Okupatuak · % 52,9Langabeak · % 5,4Inaktiboak · % 41,8
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Cistella, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak138% 52,973% 55,765% 50,0
Langabeak14% 5,45% 3,89% 6,9
Inaktiboak109% 41,853% 40,556% 43,1
Guztira261% 100,0131% 100,0130% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 78,8), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 8,8), eraikuntza (% 8,0) eta industria (% 4,4).[12]

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Gironako mapa
% 8,8
% 8,0
% 78,8
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 8,8Industria · % 4,4Eraikuntza · % 8,0Zerbitzuak · % 78,8

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 49,6; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 40,9), eta oinarrizko okupazioak % 5,8.[13] Sexuaren arabera, gizonen artean langile kualifikatuak dira nagusi (% 58,9), eta emakumeen artean goi eta erdi maila (% 51,6).

% 40,9
% 49,6
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 40,9Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 49,6Oinarrizko okupazioak · % 5,8Ez dago jasota · % 3,6
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Cistella, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak56% 40,923% 31,533% 51,6
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak68% 49,643% 58,925% 39,1
Oinarrizko okupazioak8% 5,85% 6,83% 4,7
Ez dago jasota5% 3,62% 2,73% 4,7
Guztira137% 100,073% 100,064% 100,0

Okupatuen % 68,6 besteren konturako langileak dira, eta % 31,4 norberaren konturakoak.[14]

% 31,4
% 68,6
Norberaren kontura · % 31,4Besteren kontura eta beste egoera bat · % 68,6
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Cistella, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura43% 31,429% 39,714% 21,9
Besteren kontura94% 68,644% 60,350% 78,1
Guztira137% 100,073% 100,064% 100,0

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 26 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 642 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[15][oh 2]. Udalerriaren azalera 25,6 km² denez, NAE lurraldearen % 25,1 da[16]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 87,1 lur goldagarria (559 ha, 21 ustiategitan), % 8,4 arbolak (53,8 ha, 17 ustiategitan), % 4,5 larre iraunkorrak (28,8 ha, 6 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,16 ha, 6 ustiategitan)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
25%
75%
NAE · 642 ha (% 25,1)Gainerako azalera · 1.918 ha (% 74,9)
NAE, lur-erabileraren arabera
87%
8%
Lur goldagarria · 559 ha (% 87,1)Larre iraunkorrak · 28,8 ha (% 4,5)Arbolak · 53,8 ha (% 8,4)Baratzeak · 0,16 ha (< % 0,1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Abeltzaintza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 955 behi, 348 ardi eta ahuntz, 6.368 txerri eta 15.680 hegazti zeuden[17].

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 200 gidari zeuden erroldatuta: 101 gizon (% 50,5) eta 99 emakume (% 49,5)[18]. Biztanleen % 70,2 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 388 ibilgailuk osatzen zuten: 218 turismo, 55 furgoneta, 40 motozikleta, 36 kamioi eta 24 ziklomotor[18]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 765 turismokoa zen, probintziako (523) eta Espainiako (525) batez bestekoen gainetik.

Turismoen batez besteko adina 11,8 urtekoa zen; turismoen % 10,6k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 20,2k 25 urte baino gehiago[18]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 50,3 gasolinazko zen eta % 48,7 diesel; 3 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 0,8; probintzian % 1,1). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 5,5k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 37,2k ez zuen etiketarik[oh 4].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
36%
21%
37%
0 etiketa · 7 (% 1,8)ECO · 14 (% 3,6)C etiketa · 139 (% 36,2)B etiketa · 81 (% 21,1)Etiketarik gabe · 143 (% 37,2)
Turismoak, adinaren arabera
11%
18%
25%
26%
20%
< 4 urte · 23 (% 10,6)4–8 urte · 40 (% 18,3)8–15 urte · 54 (% 24,8)15–25 urte · 57 (% 26,1)≥ 25 urte · 44 (% 20,2)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Girona.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Girona.tab.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak» Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  7. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  8. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Girona.tab.
  9. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Girona.tab.
  10. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  11. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  12. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  13. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  14. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  15. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Girona.tab (Wikimedia Commons).
  16. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q11291.
  17. ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Girona.tab (Wikimedia Commons).
  18. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Girona.tab (Wikimedia Commons).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Katalunia
 Artikulu hau Kataluniako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Cistella&oldid=11785062"(e)tik eskuratuta