Edukira joan

Sabaillan

Sabaillan
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Okzitania
Departamendua Gers
BarrutiAucheko barrutia
Kantonamenducanton of Lombez
Izen ofizialaSabaillan
Posta kodea32420
Geografia
Koordenatuak43°26′31″N 0°48′45″E / 43.4419°N 0.8125°E / 43.4419; 0.8125
Mapa
Azalera11,21 km²
Altitudea250 m, 179 m, 307 m eta 234 m
MugakideakCadeillan, Gaujac, Pellefigue, Sauveterre, Simorre eta Tournan
Demografia
Biztanleria153 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 70 (%46,7) (%53,3) 80 alt_right
Dentsitatea14 bizt/km²

Sabaillan (frantsesez eta ofizialki: Sabaillan) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Gers departamenduan dago, Okzitania eskualdean. Azken erroldaren arabera 153 biztanle zituen 11,2 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Cadeillan, Gaujac, Pellefigue, Sauveterre, Simorre eta Tournan.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
SabaillanSabaillan
Població amb 199 habitants (2000)Tournan (2,5 km)
Població amb 74 habitants (2000)Cadeillan (3,7 km)
Població amb 118 habitants (2000)Pellefigue (3,8 km)
Població amb 232 habitants (2000)Sauveterre (4,0 km)
Població amb 83 habitants (2000)Boissède (4,1 km)
Població amb 57 habitants (2000)Gaujac (4,4 km)
Població amb 195 habitants (2000)Espaon (5,1 km)
Població amb 170 habitants (2000)Molas (5,2 km)
Població amb 98 habitants (2000)Montamat (5,5 km)
Població amb 492 habitants (2000)Lagarde (6,0 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Hego-mendebaldeko arroko klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatua du, eta Akitania eta Gaskoiniako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio ugariak udaberrian; uda beroa (19,5 °C); haize ahulak; ekaitzak maiz udan)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 13,2 °C-koa da, 15,5 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 715 mm-koa da, urtarrilean 9,5 euri-egun eta uztailean 6,1 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Lahas udalerrian dago, 13,2 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,9 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 633,5 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,5 °C-koa da, 2023ko abuztuaren 24an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -11,3 °C-koa da, 2012ko otsailaren 8an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 13,1 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (21,3 °C) eta hotzena urtarrila (5,6 °C). Urteko prezipitazioa 698 mm-koa da; hilabeterik euritsuena maiatza da (78 mm) eta lehorrena otsaila (47 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,38 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (12,0 °C) baino 2,1 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2011, 2020, 2022, 2023 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (15,0 °C) eta hotzena 1963 (11,2 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Sabaillan)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 5.6 6.3 9.2 11.6 15.4 19.2 21.3 21.3 17.8 13.9 8.9 6.3 13.1
Pilatutako prezipitazioa (mm) 63 47 51 68 78 61 49 48 53 55 66 60 698
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,0 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,8+0,3+1,3+1,3+1,6+1,7+1,1+1,7+0,6+0,8+0,9+1,0
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,0 °C)
+4 °C−4 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

2007an Sabaillan udalerrian erroldatutako biztanleak 156 ziren. Familiak 56 ziren, horien artean 12 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 24 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 20 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea1002003004005006001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 80 gizon, 70 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
0.00
 
85-89
 
0.00
0.00
 
80-84
 
7.14
6.25
 
75-79
 
0.00
12.50
 
70-74
 
14.29
12.50
 
65-69
 
7.14
12.50
 
60-64
 
7.14
6.25
 
55-59
 
7.14
12.50
 
50-54
 
7.14
0.00
 
45-49
 
7.14
0.00
 
40-44
 
0.00
6.25
 
35-39
 
14.29
6.25
 
30-34
 
7.14
0.00
 
25-29
 
0.00
6.25
 
20-24
 
7.14
0.00
 
15-19
 
0.00
6.25
 
10-14
 
0.00
0.00
 
5-9
 
0.00
12.50
 
0-4
 
14.29
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Sabaillan udalerrian 153 biztanle zeuden eta 71 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,15 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Horietatik 20 kide bakarrekoak ziren, 36 etxean seme-alabarik ez zuten bikoteek osatuak eta 10 seme-alabekin bizi ziren bikoteek. Datuok erroldaren laginketan oinarritzen direnez, udalerri honetako kopuruak biribilduta daude eta zehaztasun mugatukoak dira.[10]

153biztanle
71elkarbizitza-unitate
2,15lagun elkarbizitza-unitateko
56familia
10Bikotea seme-alabekin
36Bikotea seme-alabarik gabe etxean
5Guraso bakarrekoak
20Kide bakarrekoa
Laginketan oinarritutako datuak, biribilduta; ez dira ehunekotan adierazten.

Udalerrian 56 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (36). Guraso bakarreko 10 familietatik 10etan ama zen guraso bakarra. 41 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[10]

36
10
10
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

2023 erroldaren arabera, udalerrian 82 etxebizitza zeuden. Horietatik 70 egoitza nagusi ziren, 7 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 5 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (79), eta apartamentuak gutxi ziren (3). Egoitza nagusietatik 59 beren jabearen bizilekuak ziren, 7 alokairuan zeuden, 1 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 4 doan lagata.[11]

82etxebizitza
70egoitza nagusi
79etxe
3apartamentu

Etxebizitza multzoa

70
7
Egoitza nagusia (70)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (7)Hutsik (5)

Etxe mota

79
Etxea (79)Apartamentua (3)

Jabetza egoera

59
7
Jabeak (59)Alokairuan (7)HLM (1)Doan lagata (4)

Eraikuntza garaia

1919 aurretik25
1919-19458
1946-19700
1971-199011
1991-200513
2006-202011

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (42). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (28 etxebizitzatan). 62 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 32 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 36tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela1
2 gela0
3 gela5
4 gela22
5 gela edo gehiago42

Berogailu mota

16
28
24
Fuel-olioa (16)Elektrizitatea (28)Gas botila (2)Bestelakoak (24)

Aparkalekua eta ibilgailuak

62aparkalekua
32ibilgailu 1
36ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 75 biztanleetatik 56 aktibo ziren (% 74,7), horietako 53 lanean (% 70,7) eta 3 langabezian (aktiboen % 5,4).

7515-64 urteko biztanle
% 74,7aktibo
% 70,7lanean
% 5,4langabezia-tasa

19 ez-aktibotik 6 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 31,6), 8 erretiraturik zeuden (% 42,1) eta 5 bestelako ez-aktibo ziren (% 26,3).

Ez-aktiboak

% 32
% 42
% 26
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Udalerrian 17 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 53 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

17enplegu udalerrian
% 29,4soldatapeko
% 70,6ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 22.620 eurokoa zen.

22.620 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 24.770 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 8 komertzioetatik, 2 eraikuntza enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 3 zerbitzu enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 margolaria zen eta 1 jatetxe.[13]

2000. urtean Sabaillan udalerrian 24 nekazaritza-ustiategi zeuden, 884 hektarea erabiltzen.[14]

  1. ↑ Estazioko erregistroak 2003ko urriaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 3,1 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Lahas », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]