Edukira joan

Espaon

Espaon
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Okzitania
Departamendua Gers
BarrutiAucheko barrutia
Kantonamenducanton of Lombez
Izen ofizialaEspaon
Posta kodea32220
Geografia
Koordenatuak43°25′13″N 0°51′49″E / 43.4203°N 0.8636°E / 43.4203; 0.8636
Mapa
Azalera8,89 km²
Altitudea194 m, 172 m, 299 m eta 199 m
MugakideakSauveterre, Mirambeau, Cadeillan, Garravet, Lombez eta Montadet
Demografia
Biztanleria186 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 89 (%48,6) (%51,4) 94 alt_right
Dentsitatea21 bizt/km²

Espaon (frantsesez eta ofizialki: Espaon) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Gers departamenduan dago, Okzitania eskualdean. Azken erroldaren arabera 186 biztanle zituen 8,9 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Sauveterre, Mirambeau, Cadeillan, Garravet, Lombez eta Montadet.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
EspaonEspaon
Població amb 74 habitants (2000)Cadeillan (1,7 km)
Població amb 53 habitants (2000)Mirambeau (1,9 km)
Població amb 64 habitants (2000)Martisserre (3,3 km)
Població amb 80 habitants (2000)Montadet (3,9 km)
Població amb 138 habitants (2000)Garravet (3,9 km)
Població amb 83 habitants (2000)Boissède (4,0 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Hego-mendebaldeko arroko klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatua du, eta Akitania eta Gaskoiniako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio ugariak udaberrian; uda beroa (19,5 °C); haize ahulak; ekaitzak maiz udan)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 12,9 °C-koa da, 15,6 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 753 mm-koa da, urtarrilean 9,6 euri-egun eta uztailean 6,1 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Lahas udalerrian dago, 14,3 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,9 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 633,5 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,5 °C-koa da, 2023ko abuztuaren 24an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -11,3 °C-koa da, 2012ko otsailaren 8an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 13,0 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (21,3 °C) eta hotzena urtarrila (5,5 °C). Urteko prezipitazioa 699 mm-koa da; hilabeterik euritsuena maiatza da (78 mm) eta lehorrena otsaila (47 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,39 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (12,0 °C) baino 2,1 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2011, 2020, 2022, 2023 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (15,0 °C) eta hotzena 1963 (11,2 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Espaon)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 5.5 6.3 9.2 11.6 15.4 19.2 21.3 21.3 17.8 13.9 8.9 6.3 13.0
Pilatutako prezipitazioa (mm) 63 47 51 68 78 61 49 48 54 55 66 60 699
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,0 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,8+0,4+1,4+1,3+1,6+1,7+1,1+1,7+0,6+0,8+0,9+0,9
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,0 °C)
+4 °C−4 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea1001502002503003504004505001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 94 gizon, 89 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
11.70
 
85-89
 
5.62
17.02
 
80-84
 
17.98
5.32
 
75-79
 
5.62
5.32
 
70-74
 
5.62
0.00
 
65-69
 
0.00
5.32
 
60-64
 
5.62
5.32
 
55-59
 
12.36
17.02
 
50-54
 
0.00
0.00
 
45-49
 
12.36
17.02
 
40-44
 
5.62
5.32
 
35-39
 
12.36
0.00
 
30-34
 
0.00
0.00
 
25-29
 
0.00
0.00
 
20-24
 
0.00
0.00
 
15-19
 
5.62
0.00
 
10-14
 
5.62
5.32
 
5-9
 
5.62
5.32
 
0-4
 
0.00
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Espaon udalerrian 186 biztanle zeuden eta 90 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,07 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Horietatik 21 kide bakarrekoak ziren, 43 etxean seme-alabarik ez zuten bikoteek osatuak eta 21 seme-alabekin bizi ziren bikoteek. Datuok erroldaren laginketan oinarritzen direnez, udalerri honetako kopuruak biribilduta daude eta zehaztasun mugatukoak dira.[10]

186biztanle
90elkarbizitza-unitate
2,07lagun elkarbizitza-unitateko
69familia
21Bikotea seme-alabekin
43Bikotea seme-alabarik gabe etxean
5Guraso bakarrekoak
21Kide bakarrekoa
Laginketan oinarritutako datuak, biribilduta; ez dira ehunekotan adierazten.

Udalerrian 69 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (43). Guraso bakarreko 5 familietatik 5etan ama zen guraso bakarra. 48 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[10]

43
21
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

2023 erroldaren arabera, udalerrian 100 etxebizitza zeuden. Horietatik 85 egoitza nagusi ziren, 12 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 3 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (98), eta apartamentuak gutxi ziren (2). Egoitza nagusietatik 72 beren jabearen bizilekuak ziren, 12 alokairuan zeuden, 3 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 1 doan lagata.[11]

100etxebizitza
85egoitza nagusi
98etxe
2apartamentu

Etxebizitza multzoa

85
12
Egoitza nagusia (85)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (12)Hutsik (3)

Etxe mota

98
Etxea (98)Apartamentua (2)

Jabetza egoera

72
12
Jabeak (72)Alokairuan (12)HLM (3)Doan lagata (1)

Eraikuntza garaia

1919 aurretik39
1919-19455
1946-19707
1971-19905
1991-200515
2006-202012

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (47). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (34 etxebizitzatan). 76 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 32 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 50tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela0
2 gela1
3 gela8
4 gela29
5 gela edo gehiago47

Berogailu mota

12
34
33
Gas sarea (1)Fuel-olioa (12)Elektrizitatea (34)Gas botila (5)Bestelakoak (33)

Aparkalekua eta ibilgailuak

76aparkalekua
32ibilgailu 1
50ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 109 biztanleetatik 81 aktibo ziren (% 74,3), horietako 77 lanean (% 70,6) eta 4 langabezian (aktiboen % 4,9).

10915-64 urteko biztanle
% 74,3aktibo
% 70,6lanean
% 4,9langabezia-tasa

28 ez-aktibotik 9 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 32,1), 10 erretiraturik zeuden (% 35,7) eta 9 bestelako ez-aktibo ziren (% 32,1).

Ez-aktiboak

% 32
% 36
% 32
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Udalerrian 20 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 77 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

20enplegu udalerrian
% 45,0soldatapeko
% 55,0ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 24.930 eurokoa zen.

24.930 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 24.770 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 7 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 3 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.[12]

2000. urtean Espaon udalerrian 23 nekazaritza-ustiategi zeuden, 650 hektarea erabiltzen.[13]

  1. ↑ Estazioko erregistroak 2003ko urriaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 3,3 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Lahas », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]