Edukira joan

Larée

Larée
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Okzitania
Departamendua Gers
BarrutiCondomeko barrutia
Kantonamenducanton of Cazaubon
Izen ofizialaLarée
Posta kodea32150
Geografia
Koordenatuak43°54′20″N 0°03′18″W / 43.9056°N 0.055°W / 43.9056; -0.055
Mapa
Azalera12,87 km²
Altitudea92 m, 98 m, 153 m eta 118 m
MugakideakCazaubon, Lias-d'Armagnac, Marguestau eta Monclar
Demografia
Biztanleria237 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 137 (%57,8) (%42,2) 100 alt_right
Dentsitatea18 bizt/km²

Larée (frantsesez eta ofizialki: Larée) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Gers departamenduan dago, Okzitania eskualdean. Azken erroldaren arabera 237 biztanle zituen 12,9 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Cazaubon, Lias-d'Armagnac, Marguestau eta Monclar.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
LaréeLarée
Població amb 57 habitants (2000)Marguestau (2,6 km)
Població amb 1622 habitants (2000)Cazaubon (3,4 km)
Població amb 179 habitants (2000)Monclar (4,4 km)
Població amb 673 habitants (2000)Estang (6,2 km)
Població amb 141 habitants (2000)Ayzieu (6,9 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima ozeaniko aldatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatua du, eta Akitania eta Gaskoiniako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio ugariak udaberrian; uda beroa (19,5 °C); haize ahulak; ekaitzak maiz udan)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 12,7 °C-koa da, 14,7 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 930 mm-koa da, urtarrilean 11,7 euri-egun eta uztailean 6,9 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Parleboscq udalerrian dago, 8,7 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,5 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 874 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,5 °C-koa da, 2003ko abuztuaren 4an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -17,1 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 16an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 13,2 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (21,1 °C) eta hotzena urtarrila (5,9 °C). Urteko prezipitazioa 864 mm-koa da; hilabeterik euritsuena azaroa da (95 mm) eta lehorrena uztaila (55 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,35 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (12,1 °C) baino 1,8 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2003, 2020, 2022, 2023 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (14,8 °C) eta hotzena 1963 (11,1 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Larée)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 5.9 6.7 9.6 12.1 15.9 19.3 21.1 21.1 17.5 13.8 9.1 6.5 13.2
Pilatutako prezipitazioa (mm) 81 61 65 82 80 65 55 56 68 74 95 83 864
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,1 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+1,0+0,4+1,5+1,3+1,6+1,6+0,9+1,5+0,2+0,8+1,1+1,2
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,1 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea2003004005006001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 100 gizon, 137 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
5.00
 
85-89
 
3.65
5.00
 
80-84
 
10.95
5.00
 
75-79
 
3.65
10.00
 
70-74
 
0.00
20.00
 
65-69
 
18.25
5.00
 
60-64
 
14.60
15.00
 
55-59
 
7.30
10.00
 
50-54
 
3.65
5.00
 
45-49
 
3.65
0.00
 
40-44
 
0.00
5.00
 
35-39
 
0.00
10.00
 
30-34
 
11.68
0.00
 
25-29
 
3.65
0.00
 
20-24
 
0.00
0.00
 
15-19
 
7.30
0.00
 
10-14
 
0.00
0.00
 
5-9
 
3.65
5.00
 
0-4
 
8.03
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Larée udalerrian 237 biztanle zeuden eta 115 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,06 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Horietatik 34 kide bakarrekoak ziren, 55 etxean seme-alabarik ez zuten bikoteek osatuak eta 26 seme-alabekin bizi ziren bikoteek. Datuok erroldaren laginketan oinarritzen direnez, udalerri honetako kopuruak biribilduta daude eta zehaztasun mugatukoak dira.[10]

237biztanle
115elkarbizitza-unitate
2,06lagun elkarbizitza-unitateko
81familia
26Bikotea seme-alabekin
55Bikotea seme-alabarik gabe etxean
34Kide bakarrekoa
Laginketan oinarritutako datuak, biribilduta; ez dira ehunekotan adierazten.

Udalerrian 81 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (55). 60 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[10]

55
26
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekin

2023 erroldaren arabera, udalerrian 145 etxebizitza zeuden. Horietatik 114 egoitza nagusi ziren, 16 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 15 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (142), eta apartamentuak gutxi ziren (2). Egoitza nagusietatik 102 beren jabearen bizilekuak ziren, 11 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 1 doan lagata.[11]

145etxebizitza
114egoitza nagusi
142etxe
2apartamentu

Etxebizitza multzoa

114
16
15
Egoitza nagusia (114)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (16)Hutsik (15)

Etxe mota

142
Etxea (142)Apartamentua (2)

Jabetza egoera

102
11
Jabeak (102)Alokairuan (11)Doan lagata (1)

Eraikuntza garaia

1919 aurretik22
1919-194514
1946-197016
1971-199029
1991-20059
2006-202021

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (78). 51 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 92 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 41 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 68tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela0
2 gela1
3 gela11
4 gela24
5 gela edo gehiago78

Berogailu mota

46
51
Gas sarea (1)Fuel-olioa (8)Elektrizitatea (46)Gas botila (9)Bestelakoak (51)

Aparkalekua eta ibilgailuak

92aparkalekua
41ibilgailu 1
68ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 115 biztanleetatik 88 aktibo ziren (% 76,5), horietako 85 lanean (% 73,9) eta 3 langabezian (aktiboen % 3,4).

11515-64 urteko biztanle
% 76,5aktibo
% 73,9lanean
% 3,4langabezia-tasa

27 ez-aktibotik 9 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 33,3), 11 erretiraturik zeuden (% 40,7) eta 7 bestelako ez-aktibo ziren (% 25,9).

Ez-aktiboak

% 33
% 41
% 26
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Udalerrian 31 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 85 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

31enplegu udalerrian
% 51,6soldatapeko
% 48,4ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 25.200 eurokoa zen.

25.200 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 24.770 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 10 komertzioetatik, 4 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 1 zerbitzu enpresa zen eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 funeraria zen, 1 iturgina eta 1 jatetxe.[13]

2000. urtean Larée udalerrian 19 nekazaritza-ustiategi zeuden, 525 hektarea erabiltzen.[14]

  1. ↑ Estazioko erregistroak 1974ko urtarrilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 3,5 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Parleboscq », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]