Edukira joan

Ilche

Wikipedia, Entziklopedia askea
Ilche
Espainiako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Aragoi
Probintzia Huescako probintzia
AlkateaJose Luis Torres Ester
Izen ofizialaIlche
Posta kodea22415
INEk ezarritako kodea22128
HerriburuaIlche
Geografia
Koordenatuak41°57′26″N 0°03′24″E / 41.9571°N 0.0567°E / 41.9571; 0.0567
Mapa
Azalera63,724004 km²
Altitudea320 m
MugakideakMonzón, Peralta de Alcofea, Berbegal, Barbastro eta Castejón del Puente
Demografia
Biztanleria183 (2025)
alt_left 92 (%49,2) (%50,8) 95 alt_right
Dentsitatea3 bizt/km²
MatrikulaHU
ilche.es

Ilche Huescako erdialdean dagoen udalerria da. Ilche herriaz gain, beste lau auzok osatzen dute udalerria: Morilla, Forniellos, Monesma de San Chuan eta Permisán. Azken erroldaren arabera 183 biztanle zituen 63,7 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Monzón, Peralta de Alcofea, Berbegal, Barbastro eta Castejón del Puente.

Mapa
Ilche eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Biztanleriaren tamainaUrtea180200220240260280300200020052010201520202025IlcheBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 95 gizon, 92 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
1.05
 
100+
 
0.00
0.00
 
95-99
 
0.00
4.21
 
90-94
 
7.61
1.05
 
85-89
 
4.35
2.11
 
80-84
 
8.70
7.37
 
75-79
 
13.04
8.42
 
70-74
 
2.17
11.58
 
65-69
 
7.61
10.53
 
60-64
 
8.70
6.32
 
55-59
 
7.61
10.53
 
50-54
 
8.70
10.53
 
45-49
 
5.43
6.32
 
40-44
 
5.43
9.47
 
35-39
 
5.43
1.05
 
30-34
 
3.26
5.26
 
25-29
 
2.17
2.11
 
20-24
 
4.35
1.05
 
15-19
 
3.26
0.00
 
10-14
 
0.00
0.00
 
5-9
 
1.09
1.05
 
0-4
 
1.09
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 24,1 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 39,2) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 10,2 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 5,9 —probintzian % 19,1—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Huescako mapa
Udal
Prob
Best
Udalerri berean · % 24,1Probintzia berean · % 57,8Erkidegoan · % 2,1Beste erkidegoa · % 10,2Estatutik kanpo · % 5,9
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 11 biztanleren artean, gehienak Europan jaioak dira (% 81,8)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Errumania, Argentina, Portugal dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Amerika · % 18,2Europa · % 81,8
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
0
Errumania
3
1
Argentina
1
1
Portugal
1
0
Belgika
1
0
Italia
1
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 146 etxebizitza zeuden: 79 (% 54,1) nagusiak eta 67 (% 45,9) ez-nagusiak.[4]

146etxebizitza
79etxegune

Etxebizitza multzoa Huescako mapa

79
67
Etxebizitza nagusia (79)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (67)

Guztira 79 etxegune zeuden, eta horietatik 20 (% 25,3) pertsona bakarrekoak ziren.[5]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 120
2 pertsona27
3 pertsona16
4 pertsona12
5 edo gehiago4

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 186 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 30,1 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 24,7; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 26,9; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 18,3.[6] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 28,2 zen 2021ean eta % 30,1 2024an; beraz, 1,9 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 23,9 izatetik % 18,3 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 27,5 ziren, eta gizonen artean % 32,6; 5,2 puntuko aldea, gizonen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 23,1 eta gizonen % 13,7 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.

186biztanle 15 urte edo +, 2024
% 30,1goi-mailako ikasketak+1,9 puntu 2021etik mapa
% 18,3lehen hezkuntza edo gutxiago−5,7 puntu 2021etik mapa
% 18,3
% 26,9
% 24,7
% 30,1
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 18,3Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 26,9Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 24,7Goi-mailako ikasketak · % 30,1
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Huescako mapa
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Ilche, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak56% 30,131% 32,625% 27,5
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa46% 24,727% 28,419% 20,9
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)50% 26,924% 25,326% 28,6
Lehen hezkuntza edo gutxiago34% 18,313% 13,721% 23,1
Guztira186% 100,095% 100,091% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Ilche, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 28,2% 22,3% 25,5% 23,9188
2022% 29,5% 21,1% 26,8% 22,6190
2023% 29,6% 23,8% 25,4% 21,2189
2024% 30,1% 24,7% 26,9% 18,3186
500 biztanletik beherako udalerrietan, INEk ikasketa-maila lau multzo nagusitan baino ez du argitaratzen, eta ez du jaiolekuaren araberako daturik ez ikasten ari direnei buruzkorik ematen.

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 20.489 euro-koa zen[7], eta etxegune bakoitzeko 47.126 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (16.090 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) gainetik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 26.250 euro zen. Errenta gordina 25.311 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 40,3[8]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 22,2), beste diru-sarrerak (% 35), langabezia-prestazioak (% 0,4), beste prestazioak (% 2).

40%
22%
35%
Soldata · % 40,3Pentsioak · % 22,2Langabezia · % 0,4Beste prestazioak · % 2Beste sarrerak · % 35
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[9][oh 1]. Udalerrian indizea 28,7 da, probintziakoaren (28,1; Huescako mapa) gainetik eta Espainiakoaren (31,9) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,1 da, probintziakoaren (2,4; Huescako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (2,6) azpitik.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Ilche udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 100 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 54,1; gainerako % 45,9 inaktibo zeuden.[10] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 5,0 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 59,6 zen eta emakumezkoena % 48,4; langabezia-tasa, aldiz, % 7,1 eta % 2,3 zen, hurrenez hurren.[10]

Okupatuen kopurua 100 zen 2023ean, 2021eko 106etik behera.[11] Emakumeek okupatuen % 44,0 osatzen dute, eta gizonek % 56,0.

100okupatu, 2023−% 5,7 2021etik
% 44,0emakumeak okupatuen artean
% 54,1jarduera-tasa, 2024
% 5,0langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 51,4
% 45,9
Okupatuak · % 51,4Langabeak · % 2,7Inaktiboak · % 45,9
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Ilche, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak95% 51,452% 55,343% 47,3
Langabeak5% 2,74% 4,31% 1,1
Inaktiboak85% 45,938% 40,447% 51,6
Guztira185% 100,094% 100,091% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 42,0), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 40,0), industria (% 17,0) eta eraikuntza (% 1,0).[11]

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Huescako mapa
% 40,0
% 17,0
% 42,0
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 40,0Industria · % 17,0Eraikuntza · % 1,0Zerbitzuak · % 42,0

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 42,0; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 27,0), eta oinarrizko okupazioak % 9,0.[12] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 46,4 eta emakumeen % 36,4).

% 27,0
% 42,0
% 9,0
% 22,0
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 27,0Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 42,0Oinarrizko okupazioak · % 9,0Ez dago jasota · % 22,0
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Ilche, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak27% 27,012% 21,415% 34,1
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak42% 42,026% 46,416% 36,4
Oinarrizko okupazioak9% 9,04% 7,15% 11,4
Ez dago jasota22% 22,014% 25,08% 18,2
Guztira100% 100,056% 100,044% 100,0

Okupatuen % 53,0 besteren konturako langileak dira, eta % 47,0 norberaren konturakoak.[13]

% 47,0
% 53,0
Norberaren kontura · % 47,0Besteren kontura eta beste egoera bat · % 53,0
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Ilche, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura47% 47,032% 57,115% 34,1
Besteren kontura53% 53,024% 42,929% 65,9
Guztira100% 100,056% 100,044% 100,0

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 93 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 4.612 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[14][oh 2]. Udalerriaren azalera 63,7 km² denez, NAE lurraldearen % 72,4 da[15]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 93,1 lur goldagarria (4.294 ha, 90 ustiategitan), % 4,3 larre iraunkorrak (200 ha, 18 ustiategitan), % 2,5 arbolak (117 ha, 45 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,3 ha, 12 ustiategitan)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
72%
28%
NAE · 4.612 ha (% 72,4)Gainerako azalera · 1.761 ha (% 27,6)
NAE, lur-erabileraren arabera
93%
Lur goldagarria · 4.294 ha (% 93,1)Larre iraunkorrak · 200 ha (% 4,3)Arbolak · 117 ha (% 2,5)Baratzeak · 0,3 ha (< % 0,1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Abeltzaintza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 864 behi eta 13.884 txerri zeuden[16][oh 4].

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 114 gidari zeuden erroldatuta: 68 gizon (% 59,6) eta 46 emakume (% 40,4)[17]. Biztanleen % 61 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 239 ibilgailuk osatzen zuten: 149 turismo, 31 kamioi, 24 furgoneta, 18 motozikleta eta 8 ziklomotor[17]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 797 turismokoa zen, probintziako (556) eta Espainiako (525) batez bestekoen gainetik.

Turismoen batez besteko adina 12 urtekoa zen; turismoen % 12,1k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 14,8k 25 urte baino gehiago[17]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 58,6 diesel zen eta % 40,1 gasolinazko; 2 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 0,8; probintzian % 0,6). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 7,6k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 31,2k ez zuen etiketarik[oh 5].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
35%
26%
31%
0 etiketa · 6 (% 2,5)ECO · 12 (% 5,1)C etiketa · 83 (% 35)B etiketa · 62 (% 26,2)Etiketarik gabe · 74 (% 31,2)
Turismoak, adinaren arabera
12%
15%
26%
32%
15%
< 4 urte · 18 (% 12,1)4–8 urte · 23 (% 15,4)8–15 urte · 39 (% 26,2)15–25 urte · 47 (% 31,5)≥ 25 urte · 22 (% 14,8)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Alkateak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
AlkateaAgintaldiaAlderdia
Melchor Escudero Torres2003-2007PSOE
Melchor Escudero Torres2007-2011PSOE

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ Beste abere mota batzuen datuak ez dira argitaratu, sekretu estatistikoa dela eta (ustiategi gutxi dagoenean, INEk ez ditu datuak zabaltzen, ustiategiak identifika ez daitezen).
  5. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Huesca.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Huesca.tab.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  7. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Huesca.tab.
  8. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Huesca.tab.
  9. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  10. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  11. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  12. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  13. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  14. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Huesca.tab (Wikimedia Commons).
  15. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1651332.
  16. ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Huesca.tab (Wikimedia Commons).
  17. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Huesca.tab (Wikimedia Commons).

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Ilche&oldid=11788453"(e)tik eskuratuta