Bước tới nội dung

Avibase

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Avibase
Loại website
Cơ sở dữ liệu phân loại học
Có sẵn bằng104 ngôn ngữ
Tạo bởiDenis Lepage
Websiteavibase.bsc-eoc.org
Bắt đầu hoạt động2003
Tình trạng hiện tạiHoạt động

Avibase là một cơ sở dữ liệu trực tuyến về phân loại và phân bố chim trên toàn cầu. Cơ sở dữ liệu này dựa trên các khái niệm phân loại[1][2] thay vì tên khoa học.[3] Avibase kết hợp và tổ chức dữ liệu phân loại từ các nhà xuất bản phân loại chim uy tín (The Clements Checklist of Birds of the World,[4] Handbook of the Birds of the World, BirdLife International,[5] IOC Checklist,[6] Howard and Moore Complete Checklist of the Birds of the World[7]) và các nguồn khu vực khác (ví dụ: tất cả các ấn bản của American Ornithological Society Checklist of North American Birds kể từ năm 1886). Các khái niệm phân loại trong hơn 230 nguồn phân loại khác nhau đã được ánh xạ và đối chiếu với các khái niệm của Avibase.

Trang web này cũng cung cấp danh sách loài chim ở 20.000 khu vực địa lý trên thế giới, các trang thông tin về loài với thông tin phân loại và từ đồng nghĩa, cùng các công cụ giúp người quan sát ghi nhận các lần quan sát của họ và nhận báo cáo, chẳng hạn như bản đồ hiển thị các quốc gia hoặc điểm nóng eBird với các loài quan tâm.

Lịch sử và mục đích

[sửa | sửa mã nguồn]

Avibase được tạo ra và duy trì bởi Denis Lepage, hiện là giám đốc cấp cao về khoa học và công nghệ dữ liệu tại Birds Canada. Dữ liệu trong Avibase đã được thu thập bắt đầu từ khoảng năm 1991.[8] Trang web Avibase được ra mắt vào tháng 6 năm 2003 và được Birds Canada (trước đây là Bird Studies Canada) lưu trữ kể từ khi thành lập.

Các chức năng

[sửa | sửa mã nguồn]

Khái niệm phân loại (Taxonomic concepts): Cơ sở dữ liệu được tổ chức chủ yếu xung quanh một bảng các khái niệm phân loại duy nhất (unique taxonomic concepts). Khái niệm phân loại là một cách để nhóm các đơn vị phân loại tương tự lại với nhau trong cơ sở dữ liệu theo cách linh hoạt hơn so với tên loài cụ thể. Mỗi khái niệm đại diện cho một phạm vi sinh học duy nhất và đã được gán một ID chữ số duy nhất gọi là ID Avibase. ID Avibase cho phép theo dõi các khái niệm phân loại phù hợp giữa các nguồn xuất bản. Có khoảng 58.000 khái niệm phân loại duy nhất được mô tả trong Avibase. Chúng bao gồm các khái niệm được công nhận theo truyền thống là loài và phân loài, nhưng cũng bao gồm các nhóm phân loại khác (các phân loài), các phương pháp xử lý phân loại thay thế khác nhau được công nhận trong lịch sử và các khái niệm khác đại diện cho các loài lai, đa hình và các dạng không hợp lệ hoặc đang nghi vấn khác.

Dữ liệu danh pháp (Nomenclature data): Mỗi tên khoa học được mô tả bao gồm dữ liệu trích dẫn cho tên khoa học và các thông tin mô tả gốc về tên đó. Khoảng 87.000 tên khoa học đã được ghi nhận trong Avibase và nhiều danh pháp đồng nghĩa khác nhau cũng có sẵn.

Danh sách các loài theo khu vực (Regional species checklists): sẵn cho hơn 20.000 khu vực trên thế giới. Điều này bao gồm tất cả các quốc gia, vùng lãnh thổ và vùng phụ thuộc, và hầu hết các khu vực được định nghĩa trong các lớp dưới cấp quốc gia của GADM như tỉnh, bang, quận, huyện, thành phố và quận (cấp độ GADM 1 và 2), cũng như hơn 2.500 hòn đảo. Danh sách các loài theo khu vực có sẵn ở nhiều định dạng phân loại và có thể kết hợp tên thông thường bằng nhiều ngôn ngữ khác nhau. Dữ liệu cho danh sách các loài theo khu vực được trích xuất từ nhiều nguồn, chẳng hạn như cơ sở dữ liệu eBird EBD và các diễn đàn như Global Rare Bird Alert trên Facebook.

Tên thông thường (common names) và danh pháp đồng nghĩa (synonyms) có sẵn trong 271 ngôn ngữ và biến thể ngôn ngữ theo khu vực khác nhau, và 21 ngôn ngữ khác nhau bao phủ 85% số loài có tên thông dụng đã biết.

MyAvibase, ra mắt năm 2013, cung cấp các công cụ miễn phí cho người dùng để duy trì danh sách các loài chim đã được ghi nhận và tạo báo cáo về các loài mục tiêu mà người quan sát chưa từng thấy, hoặc tạo thống kê theo khu vực (ví dụ: tổng số loài theo quốc gia).

Tham khảo

[sửa | sửa mã nguồn]
  1. Berendsohn, Walter G. (1995). "The Concept of "Potential Taxa" in Databases". Taxon. 44 (2): 207–212. doi:10.2307/1222443. JSTOR 1222443.
  2. Kennedy, J.; Hyam, R.; Kukla, R.; Paterson, T. (2006). "Standard Data Model Representation for Taxonomic Information". OMICS: A Journal of Integrative Biology. 10 (2): 220–230. doi:10.1089/omi.2006.10.220. PMID 16901230.
  3. Lepage, Denis; Vaidya, Gaurav; Guralnick, Robert (2014). "Avibase – a database system for managing and organizing taxonomic concepts". ZooKeys (420): 117–135. Bibcode:2014ZooK..420..117L. doi:10.3897/zookeys.420.7089. PMC 4109484. PMID 25061375.
  4. Clements, J. F.; T. S. Schulenberg; M. J. Iliff; S. M. Billerman; T. A. Fredericks; B. L. Sullivan; C. L. Wood (2019). "The eBird/Clements Checklist of Birds of the World: v2019".
  5. HBW and BirdLife International (2019). "Handbook of the Birds of the World and BirdLife International digital checklist of the birds of the world Version 4".
  6. Gill F.; D. Donsker; P. Rasmussen (Eds) (2023). "IOC World Bird List (v13.1)". Truy cập ngày 18 tháng 7 năm 2026.
  7. Dickinson, E.C.; Christidis, L. (2018). "The Howard and Moore Complete Checklist of the Birds of the World, version 4.1". Bản gốc lưu trữ ngày 3 tháng 6 năm 2020.
  8. "Avibase - The World Bird Database". avibase.bsc-eoc.org.

Đọc thêm

[sửa | sửa mã nguồn]

Liên kết ngoài

[sửa | sửa mã nguồn]