hil
Herwiha binêre: hil-Bilêvkirin
[biguhêre]- Kîtekirin: hil
Rengdêr
[biguhêre]hil
- li jor, bilind
- 1937, Têmûrê Xelîl, Nezerê Mêrxas:
- Wextê ko mêş wî gelekî aciz dikin, destê xwe hildibire li rûyê xwe dixe.
Ji wêjeya klasîk
[biguhêre]- ~ 1640, Melayê Cizîrî, Dîwan:
- Çengalê zulfan tab-i da
Da 'işq-i hil bit pêl-i-pêl
Qelbê me bê cellab-i da
Formên alternatîv
[biguhêre]Jê
[biguhêre]- hil bûn (lêker)
- hil kirin (lêker)
- hilanîn
- hilavêtin
- hilawistin
- hilbehîn
- hilber
- hilberandin
- hilberandî
- hilberisandin
- hilberî
- hilbestandin
- hilbestin
- hilbêjtin
- hilbijartin
- hilbûn (navdêr)
- hilbûyî (rengdêr)
- hilceniqîn
- hilçandin
- hilçenîn
- hilçepilîn
- hilçinîn
- hildan
- hildêrandin
- hilfirîn
- hilgaftin
- hilgirtin
- hilgotin
- hilî
- hiljenandin
- hilkelîn
- hilkirin (navdêr)
- hilkirin
- hilkirî (rengdêr)
- hilkişîn
- hilkiştin
- hilpekandin
- hilperîn
- hilpesartin
- hilrûzandin
- hilsencandin
- hilsengandin
- hilsipartin
Etîmolojî
[biguhêre]Hevreha soranî ههڵ (heł), pehlewî ul, zazakî er, partî hirz, avestayî ǝrǝδβa, sanskrîtî ऊर्ध्व (ūrdhvá), latînî arduus (bilind), arbor (dar), îrlendî ard, hîtîtî harduppi... hemû ji proto-hindûewropî *h₂erHdʰ- (“bilind, mezin bûn, gir bûn”). Bi maneya cihê bilind jî hatiye bikaranîn, we Helgurd, Hilwend, Hilberz ko nav ên çiyayan in.
Bide ber
[biguhêre]Herwiha binêre
[biguhêre]Werger
[biguhêre]Navdêr 2
[biguhêre]hil m
- hel an jî hilî, xişireke avzêrkirî ye ku bo xemilandin û zîneta jinan tê bikaranîn
- (Tu dikarî tarîxa vê jêgirtinê binivîsî?), Seydayê Tîrêj:
- Wekî ristek hil û mircan
Vebestî gerdene Leyla.
Werger
[biguhêre]Navdêr 3
[biguhêre]hil cins hewce ye (c=m: mê, c=n: nêr, c=mn: mê û nêr, c=nt: nêtar)
- Guhartoyeke hêl (“riwekek û biharata wê”).
