Jump to content

Namecoin

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Namecoin
Տեսակկրիպտոարժույթ և ազատ ծրագրային ապահովում
Ներդրվել էսեպտեմբերի 16, 2009
Կայքnamecoin.org​(անգլ.)

Namecoin (կրճատում՝ NMC; նշան՝𝑁) կրիպտոարժույթ, ի սկզբանե ձևավորվել է բիթքոյնի ծրագրաշարից։ Այն օգտագործում է աշխատանքի ապացույցի ալգորիթմ։ Բիթքոյնի նման, սահմանափակված է 21 միլիոն մետաղադրամով[1]։

Namecoin-ը կարող է տվյալներ պահել իր սեփական բլոկչեյն գործարքների տվյալների բազայում: Namecoin-ի սկզբնական առաջարկը նախատեսել է, որ Namecoin-ը տվյալները պետք է անմիջապես մտցներ բիթքոյնի բլոկչեյն: Այս մոտեցման մասշտաբավորման հետ կապված դժվարությունները կանխատեսելով՝ առաջարկվել է համատեղ աշխատանքի ապացույցի համակարգ՝ տարբեր օգտագործման դեպքերով նոր կրիպտոարժույթները պաշտպանելու համար:

Namecoin-ի օգտագործման առաջատար դեպքը գրաքննությանը դիմացկուն .bit վերին մակարդակի դոմենն է, որը ֆունկցիոնալ առումով նման է .com կամ .net դոմեններին, բայց անկախ է «Ինտերնետային անունների և համարների նշանակման կորպորացիայից», որը դոմենային անունների հիմնական կառավարող մարմինն է[2]։ Գործնականում վերին մակարդակի դոմենն օգտագործում են մի քանի ֆունկցիոնալ կայքեր: 2019 թվականի դրությամբ OpenNIC-ը այլևս չի աջակցել .bit դոմենը:

Namecoin-ի նման peer-to-peer ցանցը կառավարել է Namecoin-ի գործարքները, մնացորդները և թողարկումները՝ հիմնված աշխատանքի ապացույցի սխեմայի վրա (դրանք թողարկվել են, երբ հայտնաբերել է բավականաչափ փոքր հեշ արժեք, որի դեպքում ստեղծվել է բլոկ)[3]։

Յուրաքանչյուր Namecoin գրառում բաղկացած է անունից և արժեքից: Յուրաքանչյուր անուն իրականում ուղի է, որտեղ անվանատարածքը նախորդել է գրառման անվանը: d/example բանալիը նշանակել է DNS անվանատարածքում պահված d գրառում՝ example անունով և համապատասխանել է example.bit կայքի գրառմանը: d/example-ի բովանդակությունը, ենթադրվել է, որ կհամապատասխանի DNS անվանատարածքի սպեցիֆիկացիային: 2015 թվականի դրությամբ գրառման վճարը կազմել է 0.01 NMC, և գրառումների ժամկետը լրացել է 36000 բլոկից (~200 օր) հետո, եթե դրանք չեն թարմացվել կամ երկարաձգվել[3]։

Օգտագործումներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

.bit-ը վերին մակարդակի դոմեն է, որը ստեղծվել է լայնորեն օգտագործվող դոմենային անունների համակարգից դուրս և չի հաստատվել ICANN-ից: .bit դոմենը սպասարկվում է Namecoin ենթակառուցվածքի միջոցով, որը գործել է որպես ապակենտրոնացված դոմենային անունների համակարգ[3]։

Namecoin-ի առաջարկվող հնարավոր կիրառությունները, բացի դոմենային անվան գրանցումից, ներառել են նոտարական/ժամանակային նշման համակարգերը[4]։

2010 թվականի սեպտեմբերին BitcoinTalk ֆորումում քննարկում է սկսվել BitDNS կոչվող հիպոթետիկ համակարգի և բիթքոյնի ընդհանրացման մասին: Գևին Անդրեսենը և Սատոշի Նակամոտոն միացել են BitcoinTalk ֆորումի քննարկմանը և աջակցել են BitDNS-ի գաղափարին, իսկ 2010 թվականի դեկտեմբերին ֆորումում հայտարարվել է BitDNS-ի ներդրման համար պարգևատրման մասին:

19200 բլոկում Namecoin-ը ակտիվացրել է միավորված արդյունահանման արդիականացումը՝ թույլ տալով միաժամանակ արդյունահանել Bitcoin-ը և Namecoin-ը՝ փոխարենը մեկ կամ մյուսի միջև ընտրություն կատարելու։ Սա լուծել է արդյունահանողների՝ մեկ բլոկչեյնից մյուսը անցնելու խնդիրը, երբ առաջինում շահութաբերությունը դառձել էր բարենպաստ[5]։

Երկու տարի անց՝ 2013 թվականի հունիսին, գործարկվել է NameID-ն[6]։ NameID-ն թույլ է տալիս կապել պրոֆիլի տեղեկատվությունը Namecoin բլոկչեյնի ինքնությունների հետ, իսկ OpenID մատակարարը՝ Namecoin ինքնություններով առկա կայքեր մուտք գործելու համար: Հիմնական կայքը ինքնին ուղեկցել է Namecoin ինքնություններով գաղտնաբառ չպահանջող նույնականացման բաց արձանագրությամբ, համապատասխան անվճար ծրագրային ապահովմամբ և Firefox-ի համար աջակցող ընդլայնմամբ:

2013 թվականի հոկտեմբերին libcoin-ի գլխավոր մշակող Մայքլ Գրոնագերը անվտանգության խնդիր հայտնաբերել է Namecoin արձանագրությունում, որը թույլ էր տալիս փոփոխել օտար անունները։ Այն հաջողությամբ շտկվել է կարճ ժամանակահատվածում և երբեք չի շահագործվել, բացառությամբ bitcoin.bit-ի՝ որպես հայեցակարգի ապացույցի[7]։[փա՞ստ]

Namecoin-ը նաև հիշատակվել է ICANN-ից հրապարակային զեկույցում որպես DNS-ում վերահսկողության և գաղտնիության բաշխման ամենահայտնի օրինակ[8]։

2015 թվականի ուսումնասիրությունը պարզել է, որ Namecoin-ում գրանցված 120,000 դոմենային անուններից միայն 28-ն էին օգտագործվել[3]։

2018 թվականի դեկտեմբերին OpenNIC փոստային ցուցակում առաջարկ էր ներկայացվել դադարեցնել Namecoin .bit դոմենների աջակցությունը[9] նշելով, որ Spamhaus-ը (և, հետևաբար, այլ հակավիրուսային ծրագրեր) արգելափակել է իրենց մի քանի սերվերներ՝ որոշ .bit դոմեններից վնասակար ծրագրերի տարածման։ Քվեարկության արդյունքում կոնսենսուսի չի հաջողվել հասնել[10]։

Նույն ամսում OpenNIC-ին խորհուրդ է տրվել դադարեցնել .bit անվանատարածքի աջակցությունը՝ Namecoin-ի և PRISM Break-ի մշակողների անվտանգության հետ կապված մտահոգությունների պատճառով[11]։

2019 թվականի հուլիսին OpenNIC-ը կրկին քվեարկել է .bit անվանատարածքից հրաժարվելու օգտին՝ նշելով «NameCoin դոմենների աջակցության հետ կապված բազմաթիվ խնդիրներ» և երկու նախագծերի միջև վերջերս առաջացած թշնամանքը։ Քվեարկությունն ընդունվել է[12]։ Namecoin-ի մշակող Ջերեմի Ռանդը ողջունել է քայլը՝ շնորհակալություն հայտնելով OpenNIC-ին և այն որակելով որպես «ճիշտ որոշում»[13][14][15]։

Ծանոթագրություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  1. ↑ Loibl, Andreas (2014-08-01). «Namecoin» (PDF). Արխիվացված (PDF) օրիգինալից 2022-05-18-ին. Վերցված է 2020-11-26-ին.
  2. ↑ Dourado, Eli (2014-02-05). «Can Namecoin Obsolete ICANN (and More)?». Theumlaut. Արխիվացված օրիգինալից 2020-11-12-ին. Վերցված է 2020-11-26-ին.
  3. 1 2 3 4 Kalodner, Harry; Carlsten, Miles; Ellenbogen, Paul; Bonneau, Joseph; Narayanan, Arvind (2015). «An empirical study of Namecoin and lessons for decentralized namespace design» (PDF). Workshop on the Economics of Information Security. CiteSeerX 10.1.1.698.4605. Արխիվացված (PDF) օրիգինալից 2022-11-10-ին. Վերցված է 2022-11-10-ին.
  4. ↑ Kirk, Jeremy (2013-05-24). «Could the Bitcoin network be used as an ultrasecure notary service?». Techworld. Արխիվացված է օրիգինալից 2014-10-12-ին. Վերցված է 2013-07-02-ին.
  5. ↑ «Merged Mining: Analysis of Effects and Implications». repositum.tuwien.ac.at. Արխիվացված օրիգինալից 2020-11-11-ին. Վերցված է 2018-12-24-ին.
  6. ↑ Kraft, Daniel (2013-07-25). «NameID - Use namecoin id/ to log into OpenID sites». Namecoin Forum. Արխիվացված օրիգինալից 2015-05-14-ին. Վերցված է 2015-10-14-ին.
  7. ↑ bitcoin.bit name operation is in tx-id 2f034f2499c136a2c5a922ca4be65c1292815c753bbb100a2a26d5ad532c3919
  8. ↑ «The Internet Corporation for Assigned Names and Numbers Identifier Technology Innovation Report» (PDF). ICANN. 2014-05-15. Արխիվացված (PDF) օրիգինալից 2021-12-19-ին. Վերցված է 2021-10-17-ին.
  9. ↑ «Should we have a vote on .bit ?». opennic-discuss. Արխիվացված օրիգինալից 2021-01-27-ին. Վերցված է 2021-03-02-ին.
  10. ↑ «Vote to keep or drop peering with NameCoin». opennic-discuss. Արխիվացված օրիգինալից 2022-04-16-ին. Վերցված է 2021-03-02-ին.
  11. ↑ «Drop OpenNIC (!2073) · Merge Requests · PRISM Break / PRISM Break». GitLab (անգլերեն). 2018 թ․ դեկտեմբերի 19. Արխիվացված օրիգինալից 2021-01-28-ին. Վերցված է 2021-01-23-ին.
  12. ↑ «Should OpenNIC drop support for NameCoin [OpenNIC Wiki]». wiki.opennic.org. Արխիվացված օրիգինալից 2021-10-29-ին. Վերցված է 2021-01-23-ին.
  13. ↑ «OpenNIC does the right thing: listens to security concerns and shuts down its centralized Namecoin inproxy». namecoin.org. Արխիվացված օրիգինալից 2022-03-24-ին. Վերցված է 2021-03-02-ին.
  14. ↑ «Namecoin: l'intégrité, mais à quel prix?». ZDNet France (ֆրանսերեն). 2019-08-01. Արխիվացված օրիգինալից 2021-11-23-ին. Վերցված է 2021-11-27-ին.
  15. ↑ «What is Namecoin's relationship to OpenNIC?». namecoin.org. Արխիվացված օրիգինալից 2022-07-26-ին. Վերցված է 2021-03-02-ին.

Լրացուցիչ ընթերցանություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]