Edukira joan

Vingrau

Wikipedia, Entziklopedia askea
Vingrau
Frantziako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Okzitania
DepartamenduaEkialdeko Pirinioak
BarrutiPerpignaneko barrutia
Kantonamenducanton of Rivesaltes
AlkateaPhilippe Camps (en) Itzuli
Izen ofizialaVingrau
Posta kodea66600
Geografia
Koordenatuak42°50′53″N 2°46′42″E / 42.8481°N 2.7783°E / 42.8481; 2.7783
Mapa
Azalera32,12 km²
Altitudea119 m, 575 m eta 281 m
MugakideakPaziols, Tuchan, Salses, Espira-de-l'Agly, Tautavel eta Opoul-Périllos
Demografia
Biztanleria536 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 261 (%48,3) (%51,7) 279 alt_right
Dentsitatea17 bizt/km²
vingrau.fr

Vingrau (frantsesez eta ofizialki: Vingrau) Katalan Herrietako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Ekialdeko Pirinioak departamenduan dago, Okzitania eskualdean. Azken erroldaren arabera 536 biztanle zituen 32,1 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Paziols, Tuchan, Salses, Espira-de-l'Agly, Tautavel eta Opoul-Périllos.

Mapa
Vingrau eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
VingrauVingrau
Població amb 903 habitants (2000)Tautavel (4,8 km)
Població amb 519 habitants (2000)Paziols (5,0 km)
Població amb 815 habitants (2000)Tuchan (6,6 km)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima mediterraneo garbia du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Csa motakoa da: Mediterraneoko klima epela, uda bero eta lehorrarekin[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima mediterraneo du, eta Proventza eta Lengadoka-Roselloneko klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio urriak udan; eguzkialdi oso ona (2600 ordu/urte); uda beroa (21,5 °C); haize gogorrak; laino gutxi)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H3 zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 15 °C-koa da, 15,6 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 554 mm-koa da, urtarrilean 6,3 euri-egun eta uztailean 2,5 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Durban-Corbières udalerrian dago, 16,5 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 15 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 701 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 43,3 °C-koa da, 2023ko abuztuaren 23an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -8,5 °C-koa da, 1998ko azaroaren 22an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 14,6 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (23,2 °C) eta hotzena urtarrila (7,4 °C). Urteko prezipitazioa 677 mm-koa da; hilabeterik euritsuena urria da (102 mm) eta lehorrena uztaila (17 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,34 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (13,6 °C) baino 1,9 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2018, 2022, 2023, 2024 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (16,5 °C) eta hotzena 1980 (12,8 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Vingrau)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 7.4 7.7 10.4 12.7 16.4 20.5 23.2 23.0 19.1 15.4 10.9 8.2 14.6
Pilatutako prezipitazioa (mm) 66 48 55 72 53 28 17 28 56 102 87 65 677
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (13,6 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,7+0,3+1,4+1,2+1,3+1,4+1,1+1,6+0,4+0,7+0,8+0,7
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (13,6 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea300400500600700800900100011001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 279 gizon, 261 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
1.79
 
95+
 
1.92
3.58
 
90-94
 
3.83
0.00
 
85-89
 
0.00
0.00
 
80-84
 
1.92
7.17
 
75-79
 
0.00
12.54
 
70-74
 
17.62
5.38
 
65-69
 
5.75
11.11
 
60-64
 
1.92
17.56
 
55-59
 
17.62
1.79
 
50-54
 
7.28
3.23
 
45-49
 
3.83
3.23
 
40-44
 
3.45
6.45
 
35-39
 
4.98
3.58
 
30-34
 
3.83
3.58
 
25-29
 
7.28
3.23
 
20-24
 
1.53
4.66
 
15-19
 
3.45
4.66
 
10-14
 
6.90
3.23
 
5-9
 
3.45
3.23
 
0-4
 
3.45
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Vingrau udalerrian 534 biztanle zeuden eta 284 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 1,88 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 44,7), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).[10]

534biztanle
284elkarbizitza-unitate
1,88lagun elkarbizitza-unitateko
157familia
Udalerria
% 14
% 37
% 45
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 157 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (105). Guraso bakarreko 13 familietatik 5etan ama zen guraso bakarra. 110 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 14k seme-alaba bakarra zuten etxean, 21k bi, eta 12k hiru edo gehiago.[10]

105
39
13
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean110
Seme-alaba bat14
Bi seme-alaba21
Hiru seme-alaba12
Lau edo gehiago0

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 48,9), eskulangileak (% 15,1), enplegatuak (% 12,7), nekazariak (% 8,5). Talde nagusia (erretiratuak, % 48,9) Ekialdeko Pirinioak departamenduko batez bestekoaren (% 38,0) gainetik dago. 24 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 8,5).[10]

Udalerria
% 8
% 8
% 13
% 15
% 49
Ekialdeko Pirinioak
% 13
% 16
% 12
% 38
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 446 etxebizitza zeuden. Horietatik 282 egoitza nagusi ziren, 74 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 89 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (412), eta apartamentuak gutxi ziren (32). Egoitza nagusietatik 210 beren jabearen bizilekuak ziren, 56 alokairuan zeuden, 13 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 17 doan lagata.[11]

446etxebizitza
282egoitza nagusi
412etxe
32apartamentu

Etxebizitza multzoa

282
74
89
Egoitza nagusia (282)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (74)Hutsik (89)

Etxe mota

412
Etxea (412)Apartamentua (32)

Jabetza egoera

210
56
Jabeak (210)Alokairuan (56)HLM (13)Doan lagata (17)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1919 aurretik artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (63).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik63
1919-194547
1946-197043
1971-199036
1991-200546
2006-202048

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (131). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (160 etxebizitzatan). 178 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 160 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 94tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela0
2 gela11
3 gela45
4 gela96
5 gela edo gehiago131

Berogailu mota

28
160
82
Fuel-olioa (28)Elektrizitatea (160)Gas botila (12)Bestelakoak (82)

Aparkalekua eta ibilgailuak

178aparkalekua
160ibilgailu 1
94ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 313 biztanleetatik 250 aktibo ziren (% 79,9), horietako 217 lanean (% 69,3) eta 34 langabezian (aktiboen % 13,6).

31315-64 urteko biztanle
% 79,9aktibo
% 69,3lanean
% 13,6langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 36,4
25-54 urte% 91,8
55-64 urte% 71,7
Gizonak% 75,5
Emakumeak% 83,9

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 29,2
BEPC, brebeta% 10,0
CAP-BEP% 16,7
Batxilergoa% 8,8
Goi-mailako +2% 6,7
Goi-mailako +3/4% 12,5
Goi-mailako +5% 9,5

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 13,6). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

63 ez-aktibotik 17 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 27,0), 25 erretiraturik zeuden (% 39,7) eta 21 bestelako ez-aktibo ziren (% 33,3).

Ez-aktiboak

% 27
% 40
% 33
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 18
% 15
% 31
% 22
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 72 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 217 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

72enplegu udalerrian
% 51,4soldatapeko
% 50,0ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 21.390 eurokoa zen.

21.390 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 23.080 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 23 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 2 janari enpresak ziren, 4 eraikuntza enpresak ziren, 7 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 finantziazio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 2 zerbitzu enpresak ziren, 3 administrazio publikoko enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 5 zerbitzu publikoetatik, 1 banku bulegoa zen, 2 igeltseroak eta 2 zurginak.[13]

2009an zeuden 3 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 1 okindegi zen eta 1 arropa denda zen.[14]

2000. urtean Vingrau udalerrian 57 nekazaritza-ustiategi zeuden, 484 hektarea erabiltzen.[15]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 1989ko otsailaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 1,4 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Durban-Corbières », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  15. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Vingrau&oldid=11344719"(e)tik eskuratuta