Edukira joan

Sarrians

Sarrians
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Proventza-Alpeak-Kosta Urdina
DepartamenduaVaucluse
BarrutiCarpentraseko barrutia
KantonamenduCanton of Carpentras-Nord
Izen ofizialaSarrians
Posta kodea84260
Geografia
Koordenatuak44°05′00″N 4°58′16″E / 44.0833°N 4.9711°E / 44.0833; 4.9711
Mapa
Azalera37,49 km²
Altitudea36 m, 26 m, 118 m eta 57 m
MugakideakVacqueyras, Bédarrides, Courthézon, Jonquières, Beaumes-de-Venise, Aubignan, Loriol-du-Comtat eta Monteux
Demografia
Biztanleria5.792 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 2.966 (%50,9) (%49,1) 2.866 alt_right
Dentsitatea154 bizt/km²
ville-sarrians.fr

Sarrians (frantsesez eta ofizialki: Sarrians) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Vaucluse departamenduan dago, Proventza-Alpeak-Kosta Urdina eskualdean. Azken erroldaren arabera 5.792 biztanle zituen 37,5 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Vacqueyras, Bédarrides, Courthézon, Jonquières, Beaumes-de-Venise, Aubignan, Loriol-du-Comtat eta Monteux.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
SarriansSarrians
Població amb 4619 habitants (2000)Aubignan (4,6 km)
Població amb 10728 habitants (2000)Monteux (5,9 km)
Població amb 1060 habitants (2000)Vacqueyras (6,1 km)
Població amb 4294 habitants (2000)Jonquières (6,7 km)
Població amb 5309 habitants (2000)Courthézon (7,0 km)
Població amb 28526 habitants (2000)Carpentras (7,0 km)
Població amb 5103 habitants (2000)Bédarrides (7,6 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima mediterraneo garbia du[1]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima mediterraneo du, eta Proventza eta Lengadoka-Roselloneko klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio urriak udan; eguzkialdi oso ona (2600 ordu/urte); uda beroa (21,5 °C); haize gogorrak; laino gutxi)[2].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 14 °C-koa da, 17,8 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 698 mm-koa da, urtarrilean 5,8 euri-egun eta uztailean 2,7 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Carpentras udalerrian dago, 7 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 14,7 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 665,5 mm-koa delarik[3]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 44,3 °C-koa da, 2019ko ekainaren 28an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -15,4 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 7an lortua[oh 1][3].

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[4]

BiztanleriaUrtea10002000300040005000600070001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 2.866 gizon, 2.966 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.17
 
95+
 
1.35
0.35
 
90-94
 
1.18
1.22
 
85-89
 
2.73
2.09
 
80-84
 
2.19
3.70
 
75-79
 
5.09
7.05
 
70-74
 
7.48
6.66
 
65-69
 
7.99
4.92
 
60-64
 
6.44
7.22
 
55-59
 
5.26
7.40
 
50-54
 
7.32
8.44
 
45-49
 
6.81
4.57
 
40-44
 
4.92
5.44
 
35-39
 
6.27
4.75
 
30-34
 
4.08
7.57
 
25-29
 
5.93
4.92
 
20-24
 
5.09
6.14
 
15-19
 
6.10
6.32
 
10-14
 
5.43
6.14
 
5-9
 
5.09
4.92
 
0-4
 
3.24
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[5].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Sarrians udalerrian 5.732 biztanle zeuden eta 2.555 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,24 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 32,0), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[7]

5.732biztanle
2.555elkarbizitza-unitate
2,24lagun elkarbizitza-unitateko
1.727familia
Udalerria
% 26
% 27
% 13
% 32
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 1.727 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (708). Guraso bakarreko 337 familietatik 272etan ama zen guraso bakarra. 894 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 426k seme-alaba bakarra zuten etxean, 271k bi, eta 136k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 682 bikoteetatik 93tan (% 13,6) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[7]

708
682
337
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean894
Seme-alaba bat426
Bi seme-alaba271
Hiru seme-alaba112
Lau edo gehiago24

15 urte edo gehiago zituzten 4.857 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 4,9 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 39,9. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 74,1). 80 urte edo gehiagoko 378 biztanleetatik 330 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 48 kolektibitateren batean.[7]

Bakarrik bizi da
15-24% 5
25-39% 9
40-54% 13
55-64% 18
65-79% 24
80 +% 40
Bikotean bizi da
15-24% 12
25-39% 71
40-54% 74
55-64% 74
65-79% 71
80 +% 36

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 46,6 ezkonduta zegoen, eta beste % 16,5 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 10,3 izatezko bikotean eta % 6,2 PACS bidez lotuta). % 22,6 ezkongabeak ziren, % 7,4 alargunak eta % 7,0 dibortziatuak.[7]

Ezkonduta% 46,6
Ezkongabea% 22,6
Izatezko bikotean% 10,3
Alarguna% 7,4
Dibortziatuta% 7,0
PACS bidez lotuta% 6,2

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 34,7), eskulangileak (% 17,7), enplegatuak (% 15,5), erdi-mailako lanbideak (% 11,0). Talde nagusia (erretiratuak, % 34,7) Vaucluse departamenduko batez bestekoaren (% 33,5) gainetik dago. 40 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 1,6).[7]

Udalerria
% 9
% 11
% 16
% 18
% 35
Vaucluse
% 9
% 15
% 15
% 14
% 33
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 2.849 etxebizitza zeuden. Horietatik 2.540 egoitza nagusi ziren, 101 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 207 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (2.255), eta apartamentuak gutxi ziren (574). Egoitza nagusietatik 1.606 beren jabearen bizilekuak ziren, 853 alokairuan zeuden, 210 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 80 doan lagata.[8]

2.849etxebizitza
2.540egoitza nagusi
2.255etxe
574apartamentu

Etxebizitza multzoa

2.540
Egoitza nagusia (2.540)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (101)Hutsik (207)

Etxe mota

2.255
574
Etxea (2.255)Apartamentua (574)

Jabetza egoera

1.606
853
Jabeak (1.606)Alokairuan (853)HLM (210)Doan lagata (80)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (771).[8]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik285
1919-1945255
1946-1970473
1971-1990771
1991-2005447
2006-2020289

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (1.114). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (1.314 etxebizitzatan). 1.945 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 1.121 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 1.233tan bi edo gehiago.[8]

Gela kopurua

1 gela19
2 gela169
3 gela466
4 gela772
5 gela edo gehiago1.114

Berogailu mota

424
339
1.314
435
Gas sarea (424)Fuel-olioa (339)Elektrizitatea (1.314)Gas botila (28)Bestelakoak (435)

Aparkalekua eta ibilgailuak

1.945aparkalekua
1.121ibilgailu 1
1.233ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 3.473 biztanleetatik 2.695 aktibo ziren (% 77,6), horietako 2.420 lanean (% 69,7) eta 275 langabezian (aktiboen % 10,2).

3.47315-64 urteko biztanle
% 77,6aktibo
% 69,7lanean
% 10,2langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 48,6
25-54 urte% 92,2
55-64 urte% 62,2
Gizonak% 81,2
Emakumeak% 74,0

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 18,1
BEPC, brebeta% 11,2
CAP-BEP% 11,6
Batxilergoa% 9,7
Goi-mailako +2% 7,2
Goi-mailako +3/4% 6,3
Goi-mailako +5% 6,6

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 10,2). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

778 ez-aktibotik 281 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 36,1), 210 erretiraturik zeuden (% 27,0) eta 286 bestelako ez-aktibo ziren (% 36,8).

Ez-aktiboak

% 36
% 27
% 37
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 12
% 12
% 23
% 24
% 26
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 1.734 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 2.420 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

1.734enplegu udalerrian
% 73,9soldatapeko
% 26,1ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 24.730 eurokoa zen, eta biztanleen % 17 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

24.730 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 23.840 €
% 17,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 21,4

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 388 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 8 janari enpresak ziren, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 1 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresa zen, 36 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 77 eraikuntza enpresak ziren, 93 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 13 garraio enpresak ziren, 16 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 6 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 9 finantziazio enpresak ziren, 14 higiezinen enpresak ziren, 52 zerbitzu enpresak ziren, 33 administrazio publikoko enpresak ziren eta 28 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[9]

2009an zeuden norbanakoentzako 109 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 3 banku bulegoak, 1 funeraria, 14 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 2 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekuak, 2 autoeskolak, 19 igeltseroak, 13 margolariak, 13 zurginak, 9 iturginak, 6 argiketariak, 2 eraikuntza enpresak, 8 ile apaindegiak, 1 albaitaria, 8 jatetxeak, 2 higiezinen agentziak, 2 tintoreriak eta 3 apaindegiak.[10]

2009an zeuden 28 establezimendu komertzialetatik, 1 supermerkatu zen, 4 brikolaje denda handika, 2 120 m2 baino gehiagoko dendak, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 5 okindegiak, 2 harategiak, 1 arropa denda zen, 2 etxerako tresna dendak, 1 zapata-denda zen, 1 altzari denda zen, 2 kirol-dendak, 1 lurrin-denda zen eta 5 lore-dendak ziren.[11]

2000. urtean Sarrians udalerrian 192 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.904 hektarea erabiltzen.[12]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an iraupen erdiko (jarraipen eta errehabilitazio) tratamenduetarako ospitale 1 , 2 botika eta 2 anbulantzia zegoen.

2009an 2 haur-eskola eta 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen.

  1. Estazioko erregistroak 1963ko irailaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  3. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Carpentras », fiche climatologique. .
  4. Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  5. «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  6. (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  7. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  8. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  9. Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  10. Nombre d'équipements des services aux particuliers
  11. Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  12. Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]