Edukira joan

Estadens

Estadens
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Okzitania
Departamendua Garona Garaia
BarrutiSaint-Gaudenseko barrutia
Kantonamenducanton of Aspet
Izen ofizialaEstadens
Posta kodea31160
Geografia
Koordenatuak43°02′06″N 0°50′47″E / 43.035°N 0.8464°E / 43.035; 0.8464
Mapa
Azalera17,47 km²
Altitudea396 m, 805 m eta 513 m
MugakideakGanties, Aspet, Chein-Dessus, Couret, Montastruc-de-Salies, Rouède eta Soueich
Demografia
Biztanleria526 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 254 (%48,1) (%51,9) 274 alt_right
Dentsitatea30 bizt/km²
estadens.fr

Estadens (frantsesez eta ofizialki: Estadens) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Garona Garaia departamenduan dago, Okzitania eskualdean. Azken erroldaren arabera 526 biztanle zituen 17,5 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Ganties, Aspet, Chein-Dessus, Couret, Montastruc-de-Salies, Rouède eta Soueich.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
EstadensEstadens
Població amb 193 habitants (2000)Couret (2,6 km)
Població amb 195 habitants (2000)Chein-Dessus (3,5 km)
Població amb 291 habitants (2000)Ganties (3,5 km)
Població amb 279 habitants (2000)Rouède (3,7 km)
Població amb 938 habitants (2000)Aspet (4,1 km)
Població amb 435 habitants (2000)Montespan (5,5 km)
Població amb 525 habitants (2000)Soueich (5,8 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima erdikontinental eta mendi-ertzetako klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Csa motakoa da: Mediterraneoko klima epela, uda bero eta lehorrarekin[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Pirinio zentraletako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 1000-1200 mm artekoa)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 11,8 °C-koa da, 14,7 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 936 mm-koa da, urtarrilean 9,7 euri-egun eta uztailean 7,2 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Clarac_(Garona_Garaia) udalerrian dago, 20,2 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 12,5 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 804,9 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 40,2 °C-koa da, 2023ko abuztuaren 24an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -12,5 °C-koa da, 2001ko abenduaren 25an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 11,6 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (19,6 °C) eta hotzena urtarrila (4,2 °C). Urteko prezipitazioa 836 mm-koa da; hilabeterik euritsuena maiatza da (93 mm) eta lehorrena abuztua (53 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,17 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (11,1 °C) baino 1,1 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenetatik hiru 2000tik aurrerakoak dira (2020, 2022 eta 2025). Urterik beroena 2022 izan zen (13,0 °C) eta hotzena 1972 (10,2 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Estadens)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 4.2 5.0 8.0 10.3 14.1 17.6 19.6 19.6 16.0 12.2 7.4 4.8 11.6
Pilatutako prezipitazioa (mm) 74 61 64 88 93 67 56 53 58 64 87 71 836
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (11,1 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
0,0−0,3+0,8+0,7+1,1+1,3+0,7+1,1−0,2+0,2+0,1+0,2
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 20 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (11,1 °C)
+2 °C−2 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea20040060080010001200140016001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 274 gizon, 254 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
1.97
3.65
 
90-94
 
0.00
1.82
 
85-89
 
1.97
1.82
 
80-84
 
0.00
9.49
 
75-79
 
3.94
5.47
 
70-74
 
11.81
14.96
 
65-69
 
7.87
9.12
 
60-64
 
7.87
5.47
 
55-59
 
10.24
7.66
 
50-54
 
7.48
9.12
 
45-49
 
5.91
5.47
 
40-44
 
3.54
0.00
 
35-39
 
1.97
5.11
 
30-34
 
7.48
1.82
 
25-29
 
1.97
0.00
 
20-24
 
0.00
10.22
 
15-19
 
5.51
1.82
 
10-14
 
7.48
3.65
 
5-9
 
3.54
3.28
 
0-4
 
9.45
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Estadens udalerrian 526 biztanle zeuden eta 249 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,11 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 31,7). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 31,7 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[10]

526biztanle
249elkarbizitza-unitate
2,11lagun elkarbizitza-unitateko
161familia
Udalerria
% 19
% 32
% 14
% 32
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 161 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (79). Guraso bakarreko 34 familietatik 24etan ama zen guraso bakarra. 98 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 35k seme-alaba bakarra zuten etxean, 27k bi, eta 0k hiru edo gehiago.[10]

79
48
34
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean98
Seme-alaba bat35
Bi seme-alaba27
Hiru seme-alaba0
Lau edo gehiago0

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 36,1), enplegatuak (% 21,7), erdi-mailako lanbideak (% 16,1), goi-mailako langileak (% 10,0). Talde nagusia (erretiratuak, % 36,1) Garona Garaia departamenduko batez bestekoaren (% 22,7) gainetik dago. 5 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 2,0).[10]

Udalerria
% 10
% 16
% 22
% 8
% 36
Garona Garaia
% 20
% 18
% 15
% 10
% 23
% 9
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 369 etxebizitza zeuden. Horietatik 250 egoitza nagusi ziren, 80 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 40 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (350), eta apartamentuak gutxi ziren (18). Egoitza nagusietatik 217 beren jabearen bizilekuak ziren, 19 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 13 doan lagata.[11]

369etxebizitza
250egoitza nagusi
350etxe
18apartamentu

Etxebizitza multzoa

250
80
40
Egoitza nagusia (250)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (80)Hutsik (40)

Etxe mota

350
Etxea (350)Apartamentua (18)

Jabetza egoera

217
Jabeak (217)Alokairuan (19)Doan lagata (13)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1919 aurretik artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (97).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik97
1919-194524
1946-197026
1971-199039
1991-200532
2006-202031

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (140). 140 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 213 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 93 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 151tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela1
2 gela6
3 gela27
4 gela76
5 gela edo gehiago140

Berogailu mota

31
65
140
Gas sarea (6)Fuel-olioa (31)Elektrizitatea (65)Gas botila (8)Bestelakoak (140)

Aparkalekua eta ibilgailuak

213aparkalekua
93ibilgailu 1
151ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 289 biztanleetatik 225 aktibo ziren (% 77,9), horietako 214 lanean (% 74,0) eta 11 langabezian (aktiboen % 4,9).

28915-64 urteko biztanle
% 77,9aktibo
% 74,0lanean
% 4,9langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 27,3
25-54 urte% 94,1
55-64 urte% 66,3
Gizonak% 79,2
Emakumeak% 75,9

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 20,0
BEPC, brebeta% 0,0
CAP-BEP% 5,4
Batxilergoa% 1,9
Goi-mailako +2% 5,3
Goi-mailako +3/4% 6,9
Goi-mailako +5% 3,4

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 4,9). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

64 ez-aktibotik 24 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 37,5), 22 erretiraturik zeuden (% 34,4) eta 18 bestelako ez-aktibo ziren (% 28,1).

Ez-aktiboak

% 38
% 34
% 28
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 8
% 14
% 27
% 27
% 17
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 84 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 214 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

84enplegu udalerrian
% 64,3soldatapeko
% 36,9ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 24.740 eurokoa zen.

24.740 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 27.040 €

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 19 komertzioetatik, 3 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 11 eraikuntza enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen eta 2 zerbitzu enpresak ziren.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 11 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 2 igeltseroak, 3 margolariak, 3 zurginak eta 2 argiketariak.[13]

2000. urtean Estadens udalerrian 26 nekazaritza-ustiategi zeuden, 754 hektarea erabiltzen.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

  1. ↑ Estazioko erregistroak 1994ko maiatzaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 3,2 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Clarac », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]