Edukira joan

Basièja

Wikipedia, Entziklopedia askea
Basièja
Frantziako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Okzitania
Departamendua Garona Garaia
BarrutiToulouseko barrutia
Kantonamenducanton of Montgiscard
Izen ofizialaBaziège
Posta kodea31450
Geografia
Koordenatuak43°27′16″N 1°36′54″E / 43.4544°N 1.615°E / 43.4544; 1.615
Mapa
Azalera19,72 km²
Altitudea180 m, 156 m, 253 m eta 194 m
MugakideakFourquevaux, Ayguesvives, Labastide-Beauvoir, Mauremont, Montesquieu-Lauragais, Montgiscard, Montlaur eta Villenouvelle
Demografia
Biztanleria3.583 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 1.828 (%50,9) (%49,1) 1.762 alt_right
Dentsitatea182 bizt/km²
Informazio gehigarria
Hiri senidetuakSant Mateu
ville-baziege.fr

Basièja (okzitanieraz Basièja, frantsesez eta ofizialki: Baziège) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Garona Garaia departamenduan dago, Okzitania eskualdean. Azken erroldaren arabera 3.583 biztanle zituen 19,7 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Fourquevaux, Ayguesvives, Labastide-Beauvoir, Mauremont, Montesquieu-Lauragais, Montgiscard, Montlaur eta Villenouvelle.

Mapa
Baziège eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
BaziègeBaziège
Població amb 2186 habitants (2000)Ayguesvives (2,3 km)
Població amb 2047 habitants (2000)Montgiscard (3,3 km)
Població amb 1280 habitants (2000)Villenouvelle (4,6 km)
Població amb 1212 habitants (2000)Montlaur (5,2 km)
Població amb 299 habitants (2000)Mauremont (5,3 km)
Població amb 1026 habitants (2000)Donneville (5,4 km)
Població amb 765 habitants (2000)Fourquevaux (5,6 km)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Hego-mendebaldeko arroko klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Csa motakoa da: Mediterraneoko klima epela, uda bero eta lehorrarekin[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatua du, eta Akitania eta Gaskoiniako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio ugariak udaberrian; uda beroa (19,5 °C); haize ahulak; ekaitzak maiz udan)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 13,5 °C-koa da, 16 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 687 mm-koa da, urtarrilean 9,4 euri-egun eta uztailean 5,4 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Ségreville udalerrian dago, 11,1 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,4 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 747,6 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,8 °C-koa da, 2003ko abuztuaren 12an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -20,2 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 16an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 13,3 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena abuztua da (21,8 °C) eta hotzena urtarrila (5,7 °C). Urteko prezipitazioa 717 mm-koa da; hilabeterik euritsuena maiatza da (78 mm) eta lehorrena otsaila (46 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,31 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (12,5 °C) baino 1,8 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2018, 2020, 2022, 2023 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (15,3 °C) eta hotzena 1963 (11,5 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Basièja)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 5.7 6.3 9.3 11.8 15.7 19.6 21.8 21.8 18.1 14.2 9.2 6.4 13.3
Pilatutako prezipitazioa (mm) 64 46 53 72 78 67 47 49 55 61 68 59 717
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,5 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,60,0+1,2+1,1+1,4+1,4+0,7+1,4+0,2+0,5+0,7+0,7
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,5 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea10001500200025003000350040001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 1.762 gizon, 1.828 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.28
 
95+
 
1.64
0.00
 
90-94
 
1.37
1.99
 
85-89
 
2.74
1.42
 
80-84
 
1.91
2.27
 
75-79
 
3.01
5.11
 
70-74
 
4.10
3.41
 
65-69
 
5.20
3.69
 
60-64
 
4.92
7.32
 
55-59
 
5.20
6.81
 
50-54
 
7.33
9.31
 
45-49
 
7.60
8.17
 
40-44
 
6.78
7.32
 
35-39
 
8.42
7.89
 
30-34
 
7.06
5.39
 
25-29
 
3.01
3.12
 
20-24
 
2.46
3.69
 
15-19
 
5.47
8.46
 
10-14
 
7.60
7.32
 
5-9
 
6.02
7.04
 
0-4
 
8.15
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Baziège udalerrian 3.449 biztanle zeuden eta 1.480 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,33 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena seme-alabekin bizi ziren bikoteak ziren (% 31,2). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 30,1 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[10]

3.449biztanle
1.480elkarbizitza-unitate
2,33lagun elkarbizitza-unitateko
1.009familia
Udalerria
% 31
% 24
% 13
% 30
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 1.009 familia zeuden, eta horien artean seme-alabak etxean zituzten bikoteak ziren ugarienak (466). Guraso bakarreko 190 familietatik 125etan ama zen guraso bakarra. 423 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 244k seme-alaba bakarra zuten etxean, 284k bi, eta 58k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 466 bikoteetatik 49tan (% 10,5) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[10]

352
466
190
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean423
Seme-alaba bat244
Bi seme-alaba284
Hiru seme-alaba53
Lau edo gehiago5

15 urte edo gehiago zituzten 2.850 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 2,6 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 27,8. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 25-39 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 77,1). 80 urte edo gehiagoko 198 biztanleetatik 119 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 79 kolektibitateren batean.[10]

Bakarrik bizi da
15-24% 3
25-39% 11
40-54% 13
55-64% 20
65-79% 27
80 +% 28
Bikotean bizi da
15-24% 8
25-39% 77
40-54% 73
55-64% 73
65-79% 67
80 +% 32

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 40,2 ezkonduta zegoen, eta beste % 24,1 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 12,5 izatezko bikotean eta % 11,6 PACS bidez lotuta). % 22,7 ezkongabeak ziren, % 6,6 alargunak eta % 6,5 dibortziatuak.[10]

Ezkonduta% 40,2
Ezkongabea% 22,7
Izatezko bikotean% 12,5
PACS bidez lotuta% 11,6
Alarguna% 6,6
Dibortziatuta% 6,5

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 22,3), goi-mailako langileak (% 19,3), erdi-mailako lanbideak (% 19,2), enplegatuak (% 19,0). Talde nagusia (erretiratuak, % 22,3) Garona Garaia departamenduko batez bestekoaren (% 22,7) azpitik dago. 10 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,7).[10]

Udalerria
% 19
% 19
% 19
% 11
% 22
Garona Garaia
% 20
% 18
% 15
% 10
% 23
% 9
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 1.598 etxebizitza zeuden. Horietatik 1.484 egoitza nagusi ziren, 20 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 94 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (1.394), eta apartamentuak gutxi ziren (203). Egoitza nagusietatik 1.067 beren jabearen bizilekuak ziren, 405 alokairuan zeuden, 139 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 12 doan lagata.[11]

1.598etxebizitza
1.484egoitza nagusi
1.394etxe
203apartamentu

Etxebizitza multzoa

1.484
Egoitza nagusia (1.484)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (20)Hutsik (94)

Etxe mota

1.394
203
Etxea (1.394)Apartamentua (203)

Jabetza egoera

1.067
405
139
Jabeak (1.067)Alokairuan (405)HLM (139)Doan lagata (12)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1991-2005 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (437).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik176
1919-194558
1946-1970101
1971-1990334
1991-2005437
2006-2020360

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (651). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (861 etxebizitzatan). 1.178 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 600 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 792tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela9
2 gela75
3 gela198
4 gela552
5 gela edo gehiago651

Berogailu mota

272
861
219
Gas sarea (272)Fuel-olioa (103)Elektrizitatea (861)Gas botila (29)Bestelakoak (219)

Aparkalekua eta ibilgailuak

1.178aparkalekua
600ibilgailu 1
792ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 2.214 biztanleetatik 1.820 aktibo ziren (% 82,2), horietako 1.718 lanean (% 77,6) eta 102 langabezian (aktiboen % 5,6).

2.21415-64 urteko biztanle
% 82,2aktibo
% 77,6lanean
% 5,6langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 40,9
25-54 urte% 93,2
55-64 urte% 72,8
Gizonak% 83,3
Emakumeak% 81,1

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 15,1
BEPC, brebeta% 8,0
CAP-BEP% 9,1
Batxilergoa% 5,3
Goi-mailako +2% 5,4
Goi-mailako +3/4% 4,4
Goi-mailako +5% 0,6

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 5,6). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

394 ez-aktibotik 171 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 43,4), 84 erretiraturik zeuden (% 21,3) eta 139 bestelako ez-aktibo ziren (% 35,3).

Ez-aktiboak

% 43
% 21
% 35
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 22
% 27
% 30
% 13
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 1.138 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 1.718 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

1.138enplegu udalerrian
% 84,0soldatapeko
% 16,0ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 28.320 eurokoa zen, eta biztanleen % 10 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

28.320 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 27.040 €
% 10,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 15,9

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 139 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 4 janari enpresak ziren, 5 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 14 eraikuntza enpresak ziren, 29 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 5 garraio enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 5 finantziazio enpresak ziren, 4 higiezinen enpresak ziren, 36 zerbitzu enpresak ziren, 26 administrazio publikoko enpresak ziren eta 7 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 27 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 posta bulegoa, 1 banku bulegoa, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 2 autoeskolak, 1 igeltseroa, 1 margolaria, 1 zurgina, 4 iturginak, 3 argiketariak, 3 ile apaindegiak, 1 albaitaria, 1 jatetxe, 2 higiezinen agentziak eta 2 apaindegiak.[13]

2009an zeuden 9 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 2 okindegiak, 1 harategi zen, 1 arropa denda zen, 1 drogeria zen eta 3 lore-dendak ziren.[14]

2000. urtean Baziège udalerrian 29 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.400 hektarea erabiltzen.[15]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an zeuden 2 osasun-ekipamenduak botika ziren.

2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 1961ko urtarrilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 4,7 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Ségreville », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  15. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Basièja&oldid=11337645"(e)tik eskuratuta